21 Ekim 2017 Cumartesi
Gelişen Olaylara İslami Bakışın Adresi...
Farkımız yorumlarımızda...
 - Facebook  - Twitter  - Youtube

Osmanlı devleti Ortadoğu’ya niçin sahip çıkamadı?

Bugünkü Ortadoğu’yu şekillendiren tarihi arka plan birkaç dönüşüm üzerine oturmaktadır. Bunlardan ilki İslamiyet’in bu topraklarda ortaya çıkmasıdır. Yayılmacı bir özelliğe sahip olan bu yeni din, Bizans ve Pers yönetimine son vererek bu coğrafyanın sınırlarını tekrar belirlemişti. Hicri birinci yılın sonuna gelindiğinde Müslümanlar Hicaz’dan başlayarak çok geniş bir alanı İslam toprakları haline getirmişti. Müslümanlardaki cihad düşüncesi İslam’ın hakimiyet alanının genişlemesinde onları motive edici en büyük etken olmuştur.
Osmanlı devleti Ortadoğu’ya niçin sahip çıkamadı?
Daha sonra bu topraklarda Abbasiler, Emeviler, Fatimiler, Eyyübiler, Memlükler, Selçuklular ve Osmalılar gibi İslam devletleri kurulmuştu. Bu devletlerin kurulduğu coğrafyayı tanımlarken geçmişten beri kullanılan kavram Batılıların kendilerine göre ürettiği “Ortadoğu” değil inanç merkezli İslam coğrafyası olmuştur.

İslam Coğrafyasındaki İlk Yıkımlar

Her idare sisteminde olduğu gibi kendi iç sorunlarıyla uğraşan bu coğrafya 12. yüzyıla geldiğinde ilk kez dışardan sistematik bir müdahaleyle karşılaşmıştır. O zamana kadar Şam, Bağdat, Basra, Semerkant gibi İslam şehirleri dünyadaki ilim ve medeniyet merkezleri olmuş ve en büyük kütüphaneler buralarda kurulmuştu. 12. yüzyıl sonrasında ise bu coğrafya Haçlı seferleri ve Moğol istilası gibi büyük yıkımlarla karşı karşıya kalmış, İslam dini ile altın çağı yaşayan bu topraklar Ortaçağ barbarlığına yenilerek tahrip edilmişti. Her şeye rağmen bu coğrafyada değişmeyen şey İslamiyet’in yayılması olmuştur. Moğollar’dan kaçan Selçuklular ile Anadolu İslamlaşmış, Osmanlı ile bu inanç Balkanlar’a kadar ulaşmıştır.

Osmanlı’nın Çöküşüyle Ortadoğu Yeniden Çizildi

Osmanlı devleti 400 yıl bu coğrafyanın neredeyse tamamına hüküm sürerken girdiği çöküş dönemi ve Batı karşısındaki yenilgisi yeni problemleri beraberinde getirdi. Sanayi devrimi sonrası İngilizler tarafından büyük bir pazar olarak görülen Hindistan’a ulaşım bu coğrafya üzerinden sağlanıyordu. Zayıflayan Osmanlı idaresi ile bu bereketli topraklar Batılı devletlerin hedefi haline gelmişti. Osmanlı yönetimi bu kötü gidişatı durdurmak için Panislamizm (İslam Birliği) gibi ideolojileri destekleyip aynı zamanda çeşitli reform denemelerine girişse de 1900’lü yıllarda artık bu coğrafyadaki hakimiyetini kaybetmişti.

Yazının devamı için »»

Eyüp ENSAR
http://www.mirathaber.com/osmanli-devleti-ortadoguya-nicin-sahip-cikamadi-14-2011h.html