Makale

DOĞRULUK GÜVENİN, GÜVEN İSE İMANIN TEMELİDİR

Doğruluk, bizlere güzel bir ahlâk ile birlikte hiçbir menfaat karşısında başımızı eğdirmeyecek bir izzet, şeref, onur, itibar ve dik duruş kazandırır. Menfaat uğruna susulan her doğru, hem bireysel vicdana, hem de toplumsal vicdana saplanmış zehirli bir oktur. “Haksızlık karşısında susan, dilsiz şeytandır!” kelam-ı kibarıyla ifade edildiği gibi.

İnsan, doğru niyetiyle, doğru sözüyle ve doğru davranışlarıyla insan olur ve insanlık kazanır. Bu yolda aklımız, irademiz, vicdanımız, ahlâkımız, niyetimiz, tasavvurumuz, düşüncemiz ve davranışımız doğru olursa; yolumuz da doğru olur, ahlâkımız da. El-alem ne der diye değil; Allah’ın rızasını esas alarak kendi tercih ve seçimlerimizle doğruluk ve dürüstlük özgürlüğüne sahip olabiliriz. Dürüstlük; her şart ve ortamda doğru, sorumlu, duyarlı, tutarlı ve onurlu duruşumuzu kararlılıkla sürdürmektir. Bunun içindir ki doğruluk-dürüstlük, güvenin, güven ise imanın temelidir.

Doğruluğu elde etmek kolay ama onu sürdürmek zordur. “Ey iman edenler! Allah’a karşı sorumluluk bilinciyle yaşayın ve özü-sözü doğru kimselerle bir-beraber olun!” (Tevbe, 9/119) buyuran Rabbimiz, niçin “sadık olun!” veya “sadıklardan olun!” demiyor da “sadıklarla beraber olun!” diyor. NEDEN? Sadık olabiliriz ama sadıklarla beraber değilsek; sadakatimizi, doğruluğumuzu sürdüremeyiz. DOĞRU ÇEVRE, DOĞRULUĞU SÜRDÜRMENİN ŞARTIDIR. Doğrularla beraber olmak”, netice itibâriyle hem kendimize hem de doğruluk ve doğrulara destek vermektir. Adeta birbirimize atmosfer olmaktır.

Eğer atmosferimiz olmasaydı, güneş, hayat kaynağı değil, ölüm kaynağımız olacaktı. Atmosfer, koruyucu bir çevre ve sınırımız oldu ki, dünyada hayat imkânı bulabildik. Biyolojik varlığımız için atmosfer, nasıl koruyucu büyük bir zırh olduysa; akıl, irade ve vicdanımızı besleyeceğimiz, gelişeceğimiz ve korunacağımız o manevî atmosferimiz de mutlaka olmalı. Bunun için sevgili efendimizin; “İnsan dostunun dini üzeredir. Öyleyse her biriniz kiminle dostluk ettiğine dikkat etsin.” (Tirmizî, 4/167, hn. 2378; Ebû Davud, 4/259, hn. 4833) buyurması, atmosferimiz olacak çevremize, dostlarımıza özel dikkat çekmektedir. Bizler bu dünyaya hem iyiliğe, hem de kötülüğe meyilli bir kabiliyet ile geliriz. Eğer kötülerle ve kötü davranışlarla örneklenir, beslenirsek kötü oluruz. Eğer iyiyi, doğruyu, ahlâkı, sorumluluğu, duyarlılığı, yardımlaşmayı, empatiyi örnek değer olarak alır ve onunla beslenirsek mutlaka iyi oluruz. Bunu nereden kazanacağız? Anneden, babadan, akrabadan, komşulardan, özellikle de öğretmen ve hocalarımızdan ve bizi kuşatmakta olan iyi, doğru, güzel insan atmosferinden kazanacağız.

Gerçek dost, her şeye EVET diyen değil; yalan ve yanlışta bizi durdurandır. Her şeye rağmen peşinden gideceğimiz de değil; yalan, yanlış ve kötülüklerine DUR! diyebileceğimiz, onun bizi, bizim de onu hep doğruya çağırabileceğimizdir dostumuz.

O halde tanıdığımız çok olsun; ama dostumuz tek olsun. Doğruluk-dürüstlük için desteğimiz ve takviyemiz olacak bir dostumuz mutlaka bulunsun… Çünkü “insan sevdiği ile beraber olacak” hem burada, hem orada…