
GOETHE MÜSLÜMAN OLDU MU?
Johann Wolfgang von Goethe, 18. yüzyıl Avrupa’sının en büyük edebiyatçılarından biri olarak kabul edilir. Aynı zamanda felsefeci, ressam, devlet adamı ve bilim insanı kimliğiyle de tanınan Goethe, Batı dünyasında çağının ötesinde bir düşünür olarak bilinir. Ancak, onun İslam’a duyduğu ilgiyi ve bu konuda yaptığı araştırmaları çoğu zaman Batı kaynaklarında görmezden gelinir ya da örtbas edilir. Bu nedenle, Goethe’nin Müslüman olup olmadığı yüzyıllardır tartışılan bir konu olmuştur.
Goethe, İslam’a karşı ilk ilgisini 23 yaşındayken teolog Johann Gottfried Herder sayesinde kazandı. Herder’in kendisine verdiği Almanca Kur’an tercümelerini inceleyerek, bu metnin muazzam bir hikmet içerdiğini fark etti. Bu tercümeler yetersiz olmasına rağmen, Goethe üzerinde derin bir etki bıraktı.
Goethe, Kur’an’dan alıntılar yaparak eserlerinde bu mesajın yüce ve eksiksiz olduğunu ifade etti. O, Kur’an’ın sadece bir din kitabı olmadığını, aynı zamanda evrensel bir hikmet ve yaşam rehberi olduğunu söyleyerek, şu ifadelere yer vermiştir:
“Kur’an’ın üslubu, muhtevasına ve amacına uygun bir şekilde kesin, yüce, haşiyet verici ve gerçekten muhteşemdir.”
Ayrıca, Goethe’nin Peygamberimiz Hz. Muhammed’e (s.a.v.) duyduğu hayranlık da dikkat çekicidir. O, Batılı filozofların aksine Hz. Muhammed’in yüce bir lider olduğunu, mesajının eşsiz bir bilgelik içerdiğini söylemiş ve şu ifadeleri kullanmıştır:
“Hiç kimse Hz. Muhammed’in prensiplerinden daha ileri bir adım atamaz. Avrupa’ya nasip olan bütün başarılara rağmen, bizim konulmuş olan bütün kanunlarımız, İslam kültürüne göre eksiktir.”
Goethe’nin İslam’a olan ilgisi sadece teorik değildi. Onun hayatında İslam’la birebir temas kurduğu bir dönem de vardı. 1816 yılında Weimar’da bir süre kalan Rus ordusuna mensup Başkırt Müslüman askerleriyle görüşmesi, bu ilgisinin daha da pekişmesini sağladı. Goethe, Başkırt Müslümanların imamıyla görüşmüş ve onlarla birlikte toplu namaz kılmıştır. Ancak, bu namaz sırasında şehadet getirip getirmediği kesin olarak bilinmemektedir.
Goethe’nin 1827’de Thomas Carlyle’a yazdığı bir mektupta “Allah’ın Kur’an’da söylediği haktır” demesi, onun İslam’ın hakikatine olan derin inancını gösteren önemli bir kanıttır.
Goethe’nin yaşamı boyunca fiilen Müslüman olup olmadığı net bir şekilde kanıtlanmış değildir. Ancak, kendisinin “Batı-Doğu Divanı”nda yazdığı şu sözleri büyük şüphe uyandırmaktadır:
“Bu eserin yazan Müslüman olduğunu reddetmez.”
Ayrıca, Goethe’nin hayatının son dönemlerinde düzenli olarak Kadir Gecesi’ni ihya ettiği bilinmektedir. Goethe’nin son nefesinde parmağıyla devamlı “W” harfi çizdiği aktarılmaktadır. Batılı yorumcular bunu Lâtin harfi olarak yorumlamıştır, ancak Arapça bilen pek çok uzman bunun “Allah” kelimesini yazdığını düşünmektedir.
Goethe’nin eserleri ve hayatı incelendiğinde, onun en azından fikren Müslüman olduğu sonucuna varmak mümkün görünmektedir. Goethe, Allah’ın birliğine ve Hz. Muhammed’in peygamberliğine hayranlıkla yaklaşmış, İslam’ın şümulüne ve hikmetine düşünsel olarak teslim olmuştur. O’nun “Biz hepimiz İslam’da yaşıyoruz” sözü, inancının derinliğini ve felsefesinin merkezine Allah’a teslimiyeti koyduğunu gösterir.
Goethe’nin Müslüman olup olmadığı konusunda kesin bir sonuca ulaşmak zor olsa da, O’nun İslam’a duyduğu derin saygı ve bağlılık tartışılmaz bir gerçektir…
İngiltere'nin başkenti Londra'da insan hakları aktivistleri, İrana destek amacıyla bir gösteri düzenledi. Londra'da İran'a Destek…
Batılılar, neden Çin’i değil de, İslâm’ı tehdit olarak görüyorlar? Batı dünyasının küresel stratejilerinde İslâm dünyasına…
İRAN’DAN TÜRKİYE AÇIKLAMASI: “ABD VE İSRAİL SİNSİ BİR PLAN YÜRÜTÜYOR” ABD ile İsrail’in İran’a yönelik…
KADİR GECESİ KUR’AN GECESİ Yeniden Kadir gecesine kavuşabilmek ne büyük bir nimet, ne büyük bir…
Pakistan ile Afganistan arasındaki sınır gerilimi, son dönemde yaşanan çatışmalarla yeni bir boyuta taşındı. Taliban…
SEMÂNIN YERYÜZÜNE İNDİĞİ GECE: KADİR GECESİ Allahu Teâlâ, bu ümmet-i merhûmeye pek çok fazîlet ve…