HALKLAR GAZZE İÇİN YOLLARDA, SİYASİ İRADE SINIRLARI KAPATTI

20 ülkeden yüzlerce aktivistin Gazze ve Filistin halkıyla dayanışmak amacıyla çıktığı Uluslararası Filistin Konvoyu, Irak merkezi hükümetinin ülkeye giriş izni vermemesi üzerine yoluna devam edemedi. Günlerce sınırda bekleyen konvoy Türkiye’ye geri dönerken yaşananlar, Filistin konusunda halkların ortaya koyduğu sivil irade ile devletlerin siyasi tutumları arasındaki mesafeyi yeniden gündeme taşıdı.

Bosna Hersek’in Srebrenitsa kentinden 25 Temmuz’da hareket eden Uluslararası Filistin Konvoyu, farklı ülkelerden aktivistleri Filistin dayanışması etrafında bir araya getirdi. Avrupa’dan Türkiye’ye ulaşan konvoy, Türkiye üzerinden Irak sınırına ilerledi. 11 Ağustos’ta Irak’ın İbrahim Halil Sınır Kapısı’na ulaşan aktivistlerin ülkeye girişine Irak merkezi hükümeti tarafından izin verilmedi.

SINIRDA YEDİ GÜNLÜK BEKLEYİŞ

Konvoyun amacı Gazze’de devam eden insani krize dikkat çekmek, Filistin halkıyla dayanışmayı büyütmek ve dünya kamuoyunda Gazze’nin unutulmasına karşı sivil bir irade ortaya koymaktı. Ancak konvoy Irak üzerinden yoluna devam edemedi. Aktivistler sınır hattında yedi gün bekledikten sonra eylemin bu aşamasını sonlandırarak Türkiye’ye dönmek zorunda kaldı.

Yaşanan gelişme yalnızca teknik bir sınır geçişi meselesi olarak görülmemeli. Çünkü dünyanın farklı ülkelerinden insanların Filistin için binlerce kilometrelik bir yolculuğa çıkması, devletlerden bağımsız olarak büyüyen uluslararası vicdani tepkinin göstergelerinden biri oldu.

HALKLAR GAZZE İÇİN YOLLARDA, SİYASİ İRADE SINIRLARDA

Bugün Gazze konusunda dikkat çekici bir tablo ortaya çıkıyor. Dünyanın farklı şehirlerinde insanlar meydanlara çıkıyor, yardım kampanyaları düzenliyor, konvoylar oluşturuyor ve Filistin halkının yanında olduklarını göstermek için harekete geçiyor. Buna karşılık devletlerin siyasi kararları kimi zaman bu sivil hareketlerin önüne sınırlar çıkarabiliyor.

20 ülkeden insanların aynı amaç etrafında buluşması güçlü bir sivil iradeyi temsil ederken, konvoyun Irak üzerinden ilerleyememesi önemli bir soruyu beraberinde getiriyor:

Filistin konusunda halkların iradesi ile bölge devletlerinin siyasi iradesi neden aynı ölçüde harekete geçemiyor?

Burada haber ile siyasi değerlendirmeyi birbirinden ayırmak gerekiyor. Irak yönetiminin konvoyun geçişine izin vermediği bildiriliyor. Ancak kararın arkasındaki diplomatik, güvenlik veya dış politika gerekçelerinin ayrıntıları kamuoyuna açık biçimde ortaya konulmuş değil. Dolayısıyla herhangi bir dış gücün baskısını doğrulanmış bilgi olmadan kesin sebep olarak göstermek yerine, kararın siyasi gerekçelerinin açıklanmasını istemek daha sağlıklı olacaktır.

SREBRENİTSA’DAN GAZZE’YE UZANAN VİCDAN

Konvoyun Srebrenitsa’dan hareket etmiş olması ayrıca sembolik bir anlam taşıyor. Avrupa’nın yakın tarihinde büyük bir katliamın hafızasını taşıyan bir şehirden başlayan yolculuk, bugün Gazze’de yaşanan ağır insani tabloya dünyanın dikkatini çekmeyi amaçladı.

Bu nedenle konvoy yalnızca araçlardan ve aktivistlerden oluşan bir yolculuk değildi. Srebrenitsa’dan Gazze’ye uzanan hat, farklı coğrafyalarda zulme uğrayan insanların acılarının birbirinden bağımsız olmadığını hatırlatan vicdani bir mesaj niteliği taşıdı.

İSLAM DÜNYASININ SİYASİ İRADESİ SORGULANIYOR

Yaşananlar daha geniş bir soruyu da gündeme getiriyor: Gazze konusunda İslam ülkelerinin siyasi iradesi nerede?

Filistin konusunda açıklamalar, kınamalar ve diplomatik mesajlar elbette önemlidir; fakat Gazze’de yaşanan insani felaketin büyüklüğü karşısında toplumlar artık sözlerin ötesinde sonuç üreten adımlar görmek istiyor. İnsani yardım yollarının açık tutulması, sivil yardım girişimlerinin kolaylaştırılması ve Gazze üzerindeki insani baskının azaltılması için siyasi iradenin daha güçlü biçimde ortaya konulması bekleniyor.

Mesele yalnızca Irak’ın aldığı bir sınır kararı da değildir. Hadise, İslam dünyasının genel durumuna tutulmuş bir ayna olarak okunmalıdır. Halkların Gazze konusunda gösterdiği hassasiyet ile yönetimlerin ortaya koyduğu siyasi kapasite arasındaki fark giderek daha fazla tartışılmaktadır.

KONVOY DURDU, SORULAR YOLUNA DEVAM EDİYOR

Uluslararası Filistin Konvoyu Irak sınırından geçemedi ve Türkiye’ye geri döndü. Fakat konvoyun durdurulması, beraberinde taşıdığı soruları ortadan kaldırmadı.

Bir tarafta ülkelerini, dillerini ve kimliklerini aşarak Gazze için yollara düşen insanlar; diğer tarafta devlet sınırları, siyasi hesaplar, diplomatik dengeler ve izin mekanizmaları bulunuyor.

Bugün üzerinde düşünülmesi gereken temel meselelerden biri tam da budur:

Halkların vicdanı Gazze için sınırları aşmaya çalışırken, siyasi irade neden aynı kararlılığı gösteremiyor?

Konvoy geri döndü. Fakat Gazze yerinde duruyor. Açlık, yıkım ve insani ihtiyaçlar devam ediyor. Dolayısıyla mesele bir konvoyun Irak’tan geçip geçememesinden çok daha büyüktür.

Gazze, yalnızca halkların vicdanını değil, devletlerin siyasi iradesini de sınamaya devam ediyor.

Haber: İslam Başaran