Kazak cumhurbaşkanı, tarım arazileri üzerinde yabancı mülkiyeti yasakladı

Mirat Haber Ajansı

Cumhurbaşkanı Kasım-Cömert Tokayev, Kazakistan’ın yabancıların geniş Orta Asya ülkesinde tarım arazisi sahibi olmasını veya kiralamasını kalıcı olarak yasaklayacağını söyledi. Karar, bir zamanlar hükümetin Çin’le yakınlaşmasına karşı protestolara yol açan uzun bir anlaşmazlığı da sona erdiriyor. Kazakistan, Çin ve Rusya arasında kalan eski Sovyet bölgesinde önemli bir tahıl, yağlı tohum ve et üreticisi.

Çin Kazakistan’da giderek korkulan bir ülke oldu

Beş yıl önce, yetkilileri tarım arazisi pazarını açarak tarıma yabancı yatırım çekmeye karar verdi. Ancak, 20 milyonluk demir yumruk altındaki ülke için alışılmadık bir şekilde, plan, göstericilerin dev komşu Çin’in sonunda tüm tarlaları ve otlakları işgal edeceğine dair endişelerini dile getirdiği sokak protestolarıyla karşılandı. Hükümet daha sonra planı bu yıla kadar rafa kaldırdı. Tokayev Perşembe günü, yabancı mülkiyet yasağının devam edeceğini söyledi.

Tarım arazilerinin yabancılara ve yabancı tüzel kişilere satılması ve kiralanmasının yasaklanması emri, yabancı ortaklı tüzel kişileri de içeriyor. Çin, Kazakistan’ın kilit ticaret ortağı, alacaklısı ve yatırımcısıdır. Ancak, artan nüfuzu yerel halk arasında Pekin karşıtı duyarlılığın artmasına neden oldu. Ayrıca, sözde “radikalleşme” denen bir bahaneyle düzenlenen kampanyaların bir parçası olarak Çin’in Sincan eyaletindeki etnik Kazaklara yönelik baskı raporlarıyla da alevlendi.

Çin acilen gıda kaynağı bulmak zorunda

Çin dünyanın en büyük tarım üreticisi ama yine de tarımsal nedenlerle Amerika ve Kanada’ya bağımslı. Hem Amerika hem de Kanada’nın kendisine karşı bir gıda ambargosu başlatması Çin’e diz çökütrebilir. Bu nedenle Çin, sınırları dışında tarımsal kaynaklar bulmak zorunda. Bunlar Avrasya ve Güney Asya kaynakları, yani Türki cumhuriyetler Fergana Vadisi ve Kazakistan ovalarıyla Pakistan ve Bangladeş. Çin bu nedenle her iki bölgeye de agresif ilerleme yapmaya, gerekirse potansiyel askeri adımları atmaya hazırlanıyor. Çin tarihinde hiç Güney Asya’yı işgal etmedi ama pek çok kez Orta Asya’ya ilerleme girişiminde bulundu.