Mirat Haber’den: Kapanma ve sıfırlama

Türkiye’de Nisan sonunda başlayan 17 günlük kapanma 60 binler civarındaki günlük pozitif test sonuçlarının 10 binlere inmesini sağladı. Bu da çok olumlu bir gelişme. 60 bin korona vakası, saptanabilenlerdi. Normalde test yaptırmayan, taşıyıcı niteliğindeki kişilerin bunun beş katı düzeyinde olduğu yönündeki tahminlerle bunun günde 300 binler civarı yeni vakaya karşılık geldiği düşünülmekte.

Bu da devam etse Hindistan kadar korkunç durumlara ilerlenebileceği korkusunu ortaya çıkarıyordu. Dolayısıyla kapanma doğru bir karardı. Fakat bunun niteliği ve kapanma türü konusunda, hastalığı tamamen kontrol altına alıp ekonomilerini yeniden canlandıran ülkelerde başarı farklı bir kapanma türüyle geliyor.

Ülkelerin önünde iki tür kapanma var. Birincisi Türkiye’deki gibi, vakalar arttıkça bir süre kapanıp, vakalar azalınca en kısa sürede yeniden açılmak, dükkanları, işyerlerini, servis endüstrisini başlatmak.

Diğer kapanma türü ise Çin, Avustralya, Vietnam, Yeni Zelanda, Kanada, Tayvan gibi ülkelerde olan sıfırı bulma yöntemi. Bunlarda yapılan, vaka sayılara sıfıra yaklaşana kadar çok sert, turistsiz, milyonların dışarıda olmadığı, askeriyenin kullanıldığı tarz tam kapanma uygulanması.

Vakalar sıfıra yakın hale gelince, arada bir vaka göründüğü zaman topyekün o yerel bölgede kapanma yaşanması sonucu insanların önlemlere dikkat etmesi, örneğin maske takmaya gerek olmamasına rağmen yine de mesafeye, belirti gösterimine, el temasına hassas olmaları ortaya çıkmakta. Hassasiyet tabana yayılmakta.

Diğer avantaj, sıfır tolerans durumunda uzun süren ve sert bir kapanmadan sonra artık kapanma gereğinin kalmaması, çok azalması, ya da olacaksa bile çok kısa sürmesi. Bu da ekonomide netlik, önünü görebilme, özellikle küçük işyerlerinin, esnafın yaşamını devam ettirebilmesi demek.

Korona’da üstün performans gösteren ülkeler hep bir kez sert kapanma yaşadılar ama sonra gerekmedi ya da yalnızca belirli kentlerde yeniden kapanma yaşandı.

Biz Pasifik tipi sert ve uzun kapanma yerine daha kısa süreli kısmi kapanmayı seçtik. Kuşkusuz bu hükümetin karar alırken bizden çok daha ayrıntılı verileri varken olan bir sonuç. Ancak Pasifik dünyasının çok daha rahat olduğu düşünülürse halkın uzun vadeli çıkarına sıfır kapanma, bir kez kapanıp yeni normalde devam etmek giderek güçlenen bir seçenek. İnşaAllah mecbur kalmaz, o günleri görmez, esnafımız, üreticimiz, sektörlerimiz, eğitim kurumlarımız Asya Pasifik ülkelerindeki gibi açık kalır.