Nijerya’da, İnsanlar Fidye İçin Kaçırılıyor

Nijerya’da Fidye Ekonomisi Büyüyor: Bir Yılda 7 Bin 825 Kişi Kaçırıldı, 1.142 Kişi Öldürüldü

Afrika’nın en kalabalık ülkesi Nijerya’da silahlı çetelerin ve terör örgütlerinin ana finansman kaynaklarından biri haline gelen adam kaçırma suçları, son bir yılda endişe verici boyutlara ulaştı. Afrika merkezli stratejik araştırma ve istihbarat firması SBM Intelligence tarafından yayımlanan rapora göre, ülke genelinde kaçırma vakaları ve ödenen fidyeler rekor düzeyde artış gösterdi.

Kurban Sayısı Yüzde 66 Arttı

Temmuz 2025 ile Haziran 2026 arasındaki dönemi kapsayan rapora göre, ülke genelinde gerçekleşen 1.713 farklı olayda toplam 7 bin 825 kişi silahlı gruplar tarafından kaçırıldı. Bu rakam, bir önceki döneme kıyasla kaçırılan kişi sayısında yüzde 66’lık bir artış yaşandığını ortaya koydu. Rehin tutuldukları süreçte veya kaçırılma anında yaşanan çatışmalarda ise en az 1.142 kişi yaşamını yitirdi.

Ödenen Fidyeler Üçe Katlandı

Saldırganların toplamda talep ettikleri fidye miktarı 48 milyar nairadan 22,9 milyar nairaya gerilemesine rağmen, fiilen ödenen miktar çarpıcı bir şekilde üç katından fazla artarak 7,78 milyar nairaya (yaklaşık 5,79 milyon dolar) ulaştı. Fidye tahsilat oranının yüzde 5,35’ten yüzde 34’e yükselmesi, krizin organize bir suç ekonomisine dönüştüğünü gözler önüne serdi.

Rapordaki en dikkat çekici detaylardan biri de ödenen fidyelerin çok büyük bir kısmının organize terör örgütlerinin elinde toplanması oldu. Boko Haram’ın bir kolu olan JAS (Jama’atu Ahlis Sunna Lidda’awati Wal-Jihad) fraksiyonu, gerçekleştirdiği sadece 8 eylemle toplam fidye ödemelerinin yüzde 90’ını tek başına elde etti. Özellikle Borno eyaletine bağlı Ngoshe’de 416 kişinin kaçırılması ve Niger eyaletindeki St. Mary’s Okulu’ndan öğrenci ve personellerin rehin alınması olaylarının, milyarlarca nairalık fidye hacminin ana kaynağını oluşturduğu kaydedildi.

Kuzey Bölgeleri Odak Noktası

Coğrafi olarak saldırıların en yoğun yaşandığı bölge ülkenin Kuzeybatısı oldu. Tek başına Zamfara eyaletinde kaydedilen 236 olayda 1.921 kişi kaçırılarak ulusal toplamın neredeyse dörtte birini oluşturdu. Kaçırma vakalarının yüzde 93,7 gibi ezici bir oranla kuzey eyaletlerinde yoğunlaştığı, güney kesimlerin payının ise yüzde 6,3’e gerilediği belirtildi.

Uzmanlar ve araştırma raporu, bu devasa “fidye ekonomisinin” sadece bireysel aileleri mağdur etmekle kalmadığını; aynı zamanda hane halkı birikimlerini tükettiğini, tarımsal üretimi sekteye uğrattığını ve ülkeye gelen yerli ile yabancı yatırımları ciddi şekilde caydırdığını vurguluyor.