Nike ve H&M’in Uygurlara zulüm açıklamalarına Çin kızgın

Çin’in Sincan eyaletinde üretilen pamuğu dünya moda ve hazır giyim sektörünün öncü firmaları reddediyor

Mirat Haber Ajansı

Çin’in Sincan eyaletinde Uygurların köle olarak çalıştırma raporlarından endişe duyduğunu ve bölgeden tekstil tedarik etmeyeceğini söyleyen bir açıklama yayınladıktan sonra Nike’a karşı öfke Çin sosyal medyasında patlak verdi. Nike açıklamasıyla ilgili tepki, geçen hafta Çin’in Twitter benzeri sosyal medyası Weibo’da en çok trend olan konular arasında yer aldı. 23 yaşındaki popüler Çinli aktör Wang Yibo’nun ajansının Weibo’da dün yaptığı açıklamaya cevaben Nike sponsorluk sözleşmesini feshetti. Tarihsel dizi The Untamed ile uluslararası tanınırlık kazanan ve Weibo’da 38 milyon takipçisi bulunan Wang, Twitter’da Çin’i karalamaya yönelik her türlü eyleme karşı olduğunu ifade etti.

Bir diğer Çinli aktör Tan Songyun da Nike ile sözleşmesinin feshedildiğini açıkladı. Karar, İsveçli giyim devi H&M’nin Sincan’dan artık pamuk tedarik etmeme kararına Çin’deki öfkenin ortasında geldi. Moda perakendecisinin ürünleri, Çinli teknoloji devi Alibaba’nın e-ticaret platformu Taobao’dan çıkarılırken, iki popüler aktör H&M ile bağlarını kesti ve devlet medyası şirketi eleştiren yorumlar yayınladı. Avustralya Stratejik Politika Enstitüsü’nün H&M’e zorunlu işgücü transfer programının yararlanıcısı olarak işaret ettiği think-tank raporunun ardından geldi.

H&M ve Nike’ın yanı sıra, devlet tarafından işletilen Beijing Youth Daily, 2020’nin başlarında Sincan’dan temin edilen pamuğun lisansını askıya alan Better Cotton Initiative’in üyeleri olduğu için Adidas, New Balance ve Burberry tedarik zincirlerinde zorunlu işçi kullanıp kullanmadığına dair titizlikle kontrol etti. Giyim markaları Uniqlo ve MUJI de dâhil olmak üzere yaklaşık bir düzine Japon şirketinin de Sincan pamuğuyla ilgili işlemleri askıya aldığına inanılıyor.

Çin’in Uygur zulmüne Batı’dan taktik tepki

Tartışma, Sincan’daki insan hakları ihlalleri nedeniyle Avrupa Birliği, ABD, İngiltere ve Kanada tarafından Çinli yetkililere uygulanan yaptırımların ardından geldi. Çin, Avrupalı ​​milletvekillerine ve kurumlarına yaptırımlarla misilleme yaptı. İnsan hakları grupları, bir milyondan fazla insanın gözaltı ve yeniden eğitim kamplarında hapsedilmesi, zorla çalıştırma, kadınların kitlesel kısırlaştırılması ve din, kültür ve dile getirilen kısıtlamalar dahil olmak üzere Sincan’daki kitlesel insan hakları ihlallerini soykırım olarak tanımladı. Çin bu iddiaları yalanlıyor, mesleki eğitim verdiğini ve aşırılıkçılarla mücadele için önlemlerinin gerekli olduğunu vurguluyor.