2022 YILININ KELİMESİ ‘GASLIGHTING’ SEÇİLDİ

Merriam-Webster sözlüğü ‘gaslighting’i 2022 yılının kelimesi seçti.

Kelimenin merriam-webster.com sitesinde aranma oranı 2022 yılında önceki yıllara göre %1740 artış gösterdi.

Merriam-Webster’ın genel yayın yönetmeni Peter Sokolowski, AP haber ajansına ‘gaslighting’ kelimesinin aramalarının tüm yıl boyunca aktif şekilde devam ettiğini söyledi. Genel olarak, aramalara sebep olan bir olay vardır, fakat bu yıl kelimeye yönelen merakta önemli artışlara neden olan tek bir olay olmadı.

Sokolowski, “İngiliz dilinde ve özellikle son dört yılda o kadar hızlı yükselen bir kelime ki, aslında benim ve çoğumuz için sürpriz oldu” dedi.

“Yılın her günü sıkça aranan bir kelimeydi” dedi.

GASLIGHTING NEDİR?

“Gaslighting” kelimesi ‘’karşıdaki insana çeşitli oyunlar oynayarak zamanla kendisinden şüphe etmesini sağlamasına yönelik olan bir psikolojik işkence/manipülasyon’’ anlamına gelmektedir.

Merriam-Webster, bunu bir kişinin genellikle uzun bir süre boyunca psikolojik olarak manipüle edilmesi olarak tanımlar ve “kurbanın kendi düşüncelerinin, gerçeklik algısının veya anılarının geçerliliğini sorgulamasına neden olur ve tipik olarak kafa karışıklığına, güven kaybına, kişinin duygusal veya zihinsel istikrarının belirsizliğine ve failine bağımlı olmasına yol açar’’.

Bay Sokolowski, “Kasıtlı bir aldatma bu anlamı veriyor” dedi. “Ve kişi bu aldatmacanın farkına vardığında, bu ‘Kavanozdaki kurabiyeleri ben yemedim’ gibi basit bir yalan değildir. Bu, biraz daha girift bir niteliğe sahip bir şey. Muhtemelen bu yalanı söyleyen kişinin bir stratejisi fikri veya uzun vadeli bir planı vardır.”

Kelime, 80 yıldan daha uzun bir süre önce, Patrick Hamilton’ın 1938 tarihli oyunu ‘Gas Light’ ile hayatımıza girdi.

1940’larda bu kelime üzerine iki film uyarlaması yapıldı. George Cukor’un 1944 yapımı Gaslight adlı filminde, Ingrid Bergman’ı Paula Alquist ve Charles Boyer’i Gregory Anton oynadı. İkisi, bir yıldırım aşkının ardından evlenir ve Gregory’nin usta bir “gaslighter” olduğu ortaya çıkar. Diğer olayların yanı sıra, Londra şehir evlerinin gaz lambalarının sürekli olarak kısılmasıyla ilgili şikayetlerinin, onun sorunlu zihninin bir ürünü olduğu konusunda ısrar eder fakt asıl sebep bu değildir.

Bay Sokolowski, Angela Lansbury’nin Ekim ayında ölümünün, kelimenin aranmasında biraz ilgi uyandırdığını söyledi.

ÇEVİREN: Abdulkadir BEKDEMİR