İsrail’in Israrla İstediği Siloam Yazıtı: Türkiye Neden İade Etmiyor?

8. Yüzyıldan Kalan Tarihi Yazıt

M.Ö. 8. yüzyıla ait olduğu düşünülen Siloam (Şiloah) Yazıtı, 1880 yılında Kudüs’teki Hezekiel Tüneli’nin duvarında bulundu. Fenike alfabesiyle yazılmış 6 satırlık metin, Kral Hezekiya döneminde bir Asur kuşatmasına karşı inşa edilen su kanalını anlatıyor.

Osmanlı Toprağından İstanbul’a Getirildi

Yazıt, tünelden çıkarılırken kırıldı. Eserin korunması amacıyla 1882’de dönemin imparatorluk müzesi olan Müze-i Hümayun’a (bugünkü İstanbul Arkeoloji Müzeleri) gönderildi. O tarihten bu yana eser İstanbul’da sergileniyor.

İsrail’in Defalarca Yaptığı İade Talepleri

İsrail, 1998’den itibaren başbakanlar ve cumhurbaşkanları düzeyinde yazıtın iadesini talep etti.

• 1998’de dönemin İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Başbakan Mesut Yılmaz’dan yazıtı istedi.
• 2007’de Kudüs Belediye Başkanı benzer bir talepte bulundu.
• 2022’de Türkiye’yi ziyaret eden İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog da konuyu gündeme getirdi.
  Ancak Türkiye tüm bu talepleri reddetti.

Afyoncu: “Yazıt Türkiye’nin Yasal Mülkü”

Tarihçi Prof. Dr. Erhan Afyoncu, yazıtın hukuki açıdan Türkiye’ye ait olduğunu vurguladı. Afyoncu şunları söyledi:
“Bu yazıt 1882’de İstanbul’a geldiğinde Kudüs Osmanlı toprağıydı. Kendi toprağımızdan çalınmasın diye başkentteki imparatorluk müzesine getirmiştik. O dönemde İsrail diye bir devlet de yoktu.”