Etiyopya’da: Yedi silahlı Grup Hükümete Savaş İlan Etti

Etiyopya’da Yeni İç Savaş Riski Büyüyor: Yedi Silahlı Grup Hükümete Savaş İlan Etti

Etiyopya, Afrika Boynuzu’nun en kalabalık ve stratejik ülkesi. Yaklaşık 120 milyon nüfusu, Afrika Birliği’nin genel merkezinin Addis Ababa’da bulunması ve Nil’in kaynaklarına hakimiyeti nedeniyle bölgenin kilit taşı. Ancak son günlerde ülke, 2020-2022 Tigray savaşı kadar yıkıcı olabilecek yeni bir çatışma sarmalına giriyor.

20-21 Eylül 2026’da yedi silahlı grup, “Etiyopya Halkları Hayatta Kalma Güçleri İttifakı” adıyla birleştiklerini ve Başbakan Abiy Ahmed hükümetini devirmeyi hedeflediklerini açıkladı. İttifakta Tigray Halk Kurtuluş Cephesi (TPLF), Amhara Fano Ulusal Hareketi, Oromo Kurtuluş Ordusu (OLA), Ogaden Ulusal Kurtuluş Cephesi (ONLF) ile Afar, Benişangul-Gumuz ve Gumuz bölgelerinden gruplar yer alıyor. Daha önce birbirleriyle savaşan bu yapılar, şimdi ortak düşman karşısında birleşti. İttifak, “diktatörlük ve soykırım” suçlamasıyla geçici bir hükümet kurmayı vaat ediyor.

Açıklamanın hemen ardından çatışmalar hızlandı. Tigray güçleri Mekelle, Aksum ve Shire havaalanlarını ele geçirdi. Amhara ve Afar bölgelerinde de ortak operasyonlar başladı. 2022 Pretoria Barış Anlaşması fiilen çöktü.

Dış cepheler ateş altında

Etiyopya’nın karayla çevrili olması, Abiy yönetimini denize çıkış arayışına itiyor. Bu arayış komşularla ilişkileri zehirledi: Eritre ile Assab limanı gerilimi tırmanıyor, Somali Somaliland meselesinden rahatsız, Sudan RSF’ye destek iddialarından dolayı tepkili, Mısır ise Nil barajı yüzünden endişeli.

İsrail bağlantısı ve dini gerilim

İsrail ile bölgesel istikrarsızlıkta işbirliği yaptığı gibi, Etiyopyalı esmer Yahudiler (Beta Israel) ile de bağları oldukça güçlüdür. Başbakan Abiy Ahmed sonradan Hristiyan olmuş biri ve Müslümanlara da iyi davranmadığı yönünde ciddi eleştiriler alıyor. Ülkenin yaklaşık yarısının Müslüman olduğu düşünüldüğünde, bu durum iç dengeleri daha da bozuyor.

Abiy Ahmed bu badireden kurtulabilecek mi?

Abiy’in elinde hâlâ güçlü bir ordu, başkent kontrolü ve bazı dış destekler var. Ancak yedi cepheli isyan, komşu düşmanlıklar, dini gerilim ve ekonomik sıkıntılar çok ağır bir yük oluşturuyor. Bu kadar düşmanı varken, Abiy Ahmed’in bu badireden kurtulup kurtulamayacağı en kritik soru olarak öne çıkıyor. Yeni bir savaş, sadece Etiyopya’yı değil tüm Afrika Boynuzu’nu ve Kızıldeniz’i istikrarsızlaştırabilir.