JET SİHA’NIN FARKI

Enfal Suresi 60. ayet, düşmanları caydırmak konusunda şöyle yazmaktadır:

وَاَعِدُّوا لَهُمْ مَا اسْتَطَعْتُمْ مِنْ قُوَّةٍ وَمِنْ رِبَاطِ الْخَيْلِ تُرْهِبُونَ بِه۪ عَدُوَّ اللّٰهِ وَعَدُوَّكُمْ وَاٰخَر۪ينَ مِنْ دُونِهِمْۚ لَا تَعْلَمُونَهُمْۚ اَللّٰهُ يَعْلَمُهُمْۜ وَمَا تُنْفِقُوا مِنْ شَيْءٍ ف۪ي سَب۪يلِ اللّٰهِ يُوَفَّ اِلَيْكُمْ وَاَنْتُمْ لَا تُظْلَمُونَ

“Onlara karşı gücünüzün yettiği kadar kuvvet ve besili atlar hazırlayın. Bununla, Allah’ın düşmanı ve sizin düşmanınızı ve bunların dışında sizin bilmeyip Allah’ın bildiği diğerlerini korkutup-caydırasınız. Allah yolunda her ne infak ederseniz, size ‘eksiksiz olarak ödenir’ ve siz haksızlığa uğratılmazsınız.”

Türkiye önce zaruretten, ardından ortaya çıkan milli stratejinin sonucunda hava gücünde SİHA’lara ve dronlara ağırlık veriyor. Bunların boyutu küçük pervaneli dronlardan başlayıp pilotsuz hayalet jetlere kadar erişebiliyor.

SİHA yeni bir teknoloji değil; 80 yıllık geçmişi var. Almanların Londra’yı vuran uzaktan kumandalı V-1 araçları hem SİHA hem de seyir füzelerinin ilk örneği olarak gösterilebilir. Burada değişen, her alanda olduğu gibi bilgisayar teknolojisi. 

Dronlardaki pervaneler 120 yıldır var, çoklu helikopter denemeleri de çok eski. Ancak hızlı biçimde aracın dengesinin sağlanması, çok pervaneli dronların pratikte kullanılır hale dönüşmesi, bilgisayarların küçülmesiyle oldu. Selçuk Bayraktar’ın dediği gibi, havacılık devriminde belirleyici unsur mekanik değil, bilişim. 

Batılı sözde müttefiklerimizin fiili ambargoları sayesinde Türkiye, jet motorlu SİHA teknolojisinde öncü ülkelerden biri haline geldi. Baykar Bayraktar Kızılelma ve TUSAŞ ANKA 3, rakiplerinden test aşamasında daha önde ve seri imalat aşamasına geldiler.

Pilotsuz jet uçağı da denen jet motorlu SİHA’larla diğer SİHA ve taarruz tipi dron ürünleri arasında önemli farklar bulunmakta. İtici gücün jet motoru olması kuşkusuz en temel fark. Ancak bu motor nedeniyle başka farklılıklar da ortaya çıkıyor.

Hacim Farkı

Jet gücü, SİHA’yı çok daha hızlı hale getiriyor, ancak aynı zamanda ağırlığını da artırıyor. Bu da motorlara, kanatlara, büyük yakıt deposuna ve yüksek hıza dayanıklı daha sağlam yapısına uygun çok daha büyük bir gövdesi olmasına yol açıyor.

Daha küçük ancak etkili bombalar, tercihen silah bölmesinin içinde olmak üzere, jet dronunun yükünün bir parçası olmak zorunda. Bunlar, savaş uçağı veya bombardıman uçağı performansı için tasarlanmış olmasına bağlı olarak farklılık gösterebiliyor. Bu akıllı mühimmatlar, füzeler, seyir füzeleri, insanlı jet uçaklarındakinin yarısı ağırlıkta daha küçük ve özel tasarlanıyorlar. 

Tahminimce orta dönemde nasıl avcı ve bombardıman işlevli jet SİHA’lar şimdiden varsa bunlara nakliye jet SİHA’ları da eklenecek. Bu nakliye araçlarının ana özelliği sürü davranışı gösteren yüzlerce kamikaze dronu ya da on binlerce mikro dronu hedef bölgeye kusup hızla geri dönmek olacak. Dehşet verici bir kitle imha teknolojisi ancak silah yarışının doğal sonucu.

Ek Özellikler

Jet motorlu SİHA, insanlı jet uçaklarından on kata kadar daha ucuz. Milyonlarca dolarlık eğitim almış pilotun canını da taşımadığından değer olarak uçakla karşılaştırılmaz. Buna karşın jet SİHA diğer SİHA’lardan, dronlardan on kez, yüz kez daha pahalı. Bu nedenle düşman hava savunmaları tarafından vurulmasını önlemek için daha fazla önlem gerekiyor.

Bu önlemlerin bir bölümü havacılıkla ilgili. Gizli şekil, bombaların silah bölmesine yerleştirilmesi ve özel boya, jet SİHA’nın radarlara daha az görünür olmasını sağlamak için alınan önlemler. Kısaca bu araçların göreceli maliyeti bunların hayalet uçak özelliklerine  sahip olması sonucunu doğuruyor.

Jet SİHA için avcı uçakları ve düşman SİHA’lara karşı hava muharebe önlemleri alınması gerekiyor. Mermi atan ağır makineli tüfekler çok yük tutacağından havadan havaya savunma yine özel üretim küçük havadan-havaya füzelerle olacak. 

Bilişim Temel Fark

Özellikle düşman topraklarına daha yakın yerlerde elektronik savaşta jet SİHA’nın engellenmesini önlemek için yapay zeka tabanlı otonom uçuş gerekiyor. Belirli bölgelerde yerden uzaktan kumanda kesilecek, SİHA kendi ilerleyip, hedefi bulup, kendi başına geri dönecek. Kontrol yapay zekada olacak.

Yeni doktrinler, jet SİHA’ların insanlı savaş uçaklarına sadık yancı uçak işlevi görmesini gerektirmekte. Bunlar bazen 6. nesil özellikler olarak da adlandırılıyor. Yazılım, bu tür insansız sadık yancı uçak performansına, diğer uçaklarla koordinasyona, hatta sürü davranışına destek vermek zorunda. 

Bu da Selçuk Bayraktar’ın neden şirketinin rekabet avantajının bilişim teknolojileri olduğunu  vurgulamasını açıklıyor. Bilişim teknolojileri, yapay zeka, her alanda olduğu gibi SİHA’larda da belirleyici konumda.

Prof. Dr. Kutluk Özgüven

Yazarımızın Diğer Yazılarını Okumak İçin Lütfen Bu Linki Ziyaret Ediniz.

Mirat Haber – YouTube