KARWA CAMİİ

ZEYNEP AYBÜKE TİRYAKİ

Mimar: Eleena Jamil Architect

Yapım Yeri: Penang, Malezya

Yapım Yılı: 2019

Karwa Camii, Malezya’nın Penang adasındaki Tanjong Tokong adlı eski bir sahil köyünde yaşayan yerel Müslüman topluluğa 1897’den beri hizmet vermektedir. Bu bölge, şehirleşmenin hızla arttığı 1970’lere kadar sakin bir balıkçı köyüydü. Yıllar içinde gelişigüzel eklenen eski ahşap ve beton yapının yerine 2014 yılının sonlarında yeni bir caminin planlamasına başlanmıştır. Orijinal yapı ve uzantıları, yeni binaya yer açmak için tamamen kaldırılmıştır.

Yeni cami, yüksek binalarla ve bir Malay köyüne giden çok yoğun bir yol kavşağının dar köşesinde bulunur. Burada ön delikli cephe, yolun yarıçapına paralel olarak kıvrılır ve ana ibadethaneyi doğrudan ikindi güneşinden korur.

Malezya’daki yeni camiler, kubbeler ve güçlü arabesk süslemeler gibi sembolik kimliğin cesur ifadeleri olma eğilimindedir. Karwa Camii bundan kaçınır ve bunun yerine yerel tipolojiye gömülü basit İslami kalıpların ve biçimlerin incelikli ifadelerini tercih eder. Bu ortamda varlığını çok yüksek sesle duyurmaz, bunun yerine yolun kenarında dekoratif, ancak sakin, kavisli duvarla başlayan bir dizi inceliği olan bir yapıdır. Dışarıdan, cami beyaza boyanmış, adanın her yerinde bulunan muhteşem kolonyal mimari yapılar dizisine bir selam gönderir.

Cami, yol seviyesinden bir kaide üzerinde yükselir ve eşit aralıklı sütunlar arasına yerleştirilmiş bir dizi basamakla ulaşılır. Basamakların ötesinde, peyzajlı bir avlusu ve gökyüzüne açılan oval biçimli bir açıklığı olan geniş, gölgeli bir teras vardır. Bu alan yerel ev mimarisinde görülen verandalara benzer ve yerel topluluk tarafından toplantılar ve etkinlikler için ve ayrıca kalabalık Cuma namazları sırasında ek alan olarak kullanılır. Çoğu zaman küçük çocuklar ebeveynlerinin namazlarını tamamlamasını beklerken bu avluda oynarlar.

Ana ibadethane yan duvarlara yerleştirilmiş yüksek pencerelerden gelen doğal ışıkla yıkanmaktadır. Cemaatin kıble yönünde namaz kılmak için baktığı mihrap duvarı, çoğu camide olduğu gibi, ancak daha ince ve sessiz bir biçimde dekore edilmiştir. Burada duvar yeşile boyanmış ve dini metin aplikleri ile sabitlenmiş 3 girintili bölüme ayrılmıştır. Girintiler arasındaki duvarlar, imamın ayakta duracağı ve vaazlarını okuyacağı bir minber açıklığı ile noktalanan, yukarıdan aşağıya doğru oyulmuş delikli panellerle kaplıdır.

Ana salonda ayrıca toplantı odası ve eğitim alanlarının yanı sıra ofisler, emzirme odası ve İmam için konaklama yerleri de bulunmaktadır.