EDİTÖRDEN

Rusya askeri mahkemesinden Başkurt muhalif lidere 9 yıl hapis cezası

Mirat Haber Ajansı

Bir Rus askeri temyiz mahkemesi, aşırılıkçılık suçlamasıyla dokuz yıl hapis cezasına çarptırılan Başkurdistan (Başkırya) Cumhuriyeti’nden Başkurt (Başkır) etnik grubundan tanınmış bir muhalif aktivist olan Ayrat Dilmuhammedov’un cezasını onadı. 4 Aralık’ta Moskova yakınlarındaki Vlasiha kasabasındaki mahkeme, aleyhindeki davanın siyasi amaçlı olduğu konusunda ısrar eden Dilmuhammedov’un yaptığı itirazı reddetti. Dilmuhammedov’a yöneltilen suçlama, 2018’de Rusya’da etnik cumhuriyetlere ve bölgelere daha fazla özerk haklar tanıyan “gerçek” bir federasyon kurulmasını teşvik eden bir video açıklamasından kaynaklanıyor.

Rusların Başkurt gruplara baskısı

Etnik haklar ve bölgesel özerklik konusundaki tartışmalar özellikle Başkurdistan’da hassastır. Büyük Tatar, Başkurt ve etnik Rus nüfusu ile bölge, özellikle Devlet Başkanı Vladimir Putin’in okullarda bölgesel dil eğitimine son verilmesini emrettiği için istikrarsız. Dilmukhametov, Mart 2019’da tutuklandı. Bu yılın Ağustos ayında, Rusya’nın toprak bütünlüğünü ihlal etmek için kamuya açık çağrılar yapmaktan suçlu bulundu. Ayrıca, hem aşırılık yanlısı halka açık çağrılarda bulunmak hem de yıllardır Başkurt dilini ve kültürünü ve etnik Başkurtlar için eşit hakları teşvik eden Başkurt adlı yasaklı bir İslami gruba mensup ‘terörist eğilimini’ desteklemekle suçlanıyor.

Başkurtlar kim?

Başkurtlar akraba oldukları Volga Tatarları gibi Türk halklarının Kıpçak grubuna mensuplar. Yüzyıllarca bölgede kaldılar ve özellikle Altın Ordu devletinde önemli rol oynadılar. Ancak Rusya’nın 16. Yüzyılda ilerlemesi ve 18. Yüzyılda Kuzey Asya’yı tamamen ele geçirmesi sonucu Rusya hakimiyetinde varlıklarını sürdürmeye çalıştılar. Bölge Rusya’daki diğer Müslüman özerk bölgeler ve vilayetler gibi Korona kriznden ve ekonomik sorunlardan en fazla etkilenen bölgelerden biri. Başkırya olarak bilinen Başkurdistan’ın başkenti Ufa.