
SURİYE YENİ YÖNETİMİ, RUSYA’YI NASIL İKNA ETTİKLERİNE DAİR AÇIKLAMALARDA BULUNDULAR
Suriye Dışişleri Bakanı Şeybani: “Rusya’ya ‘Esed Gitsin Ama Siz Kalın’ Dedik, Düğümü Çözdük”
Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan eş-Şeybani, Beşar Esed rejiminin devrilme sürecinde Rusya’nın ikna edilmesinin perde arkasını ilk kez detaylı bir şekilde anlattı. Al Majalla dergisine konuşan Şeybani, “Rus düğümü”nü çözmek için yürütülen diplomatik çabaları, gergin müzakereleri ve stratejik hamleleri açıklayarak, Suriye’nin olgun bir aktör olarak uluslararası arenada nasıl konumlandığını vurguladı.
Şeybani, röportajında Esed’in düşüşünden yaklaşık bir yıl öncesine, muhalefetin Şam’a doğru ilerlediği kritik bir döneme işaret etti. Bab el-Hava sınır kapısında üst düzey Rus yetkililerle yüz yüze görüşen Şeybani, “48 saat içinde Şam’da olacağız” mesajını iletirken, Rusya’ya net bir güvence verdi: “Esad rejimini devirmek, Rusya’nın Suriye’den ayrılması gerektiği anlamına gelmez.” Bu ifade, Moskova’nın yıllardır koruduğu Tartus deniz üssü ve Hmeymim hava üssü gibi stratejik varlıklarının korunacağı taahhüdünü taşıyordu. Şeybani, bu yaklaşımın “gerginlik, zorlanma ve strateji” dolu bir süreç olduğunu, ancak Suriye’nin “acemi değil, ciddi ve dürüst bir ortak” olduğunu kanıtladığını belirtti.
Diplomasinin Dönüm Noktası: Güven Kazanma Stratejisi
Şeybani, röportajda Suriye’nin diplomatik dönüşümünü de ele aldı. Devrimin derinliklerinden gelen 30’lu yaşlarının sonlarındaki bakan, eski rejimin dilini taklit etmeden, net bir vizyonla hareket ettiklerini vurguladı. “Onlara olacağını söylediğimiz şey gerçekleşti” diyerek, vaatlerin tutulmasının Rusya gibi aktörleri ikna etmede kilit rol oynadığını ifade etti. Bu süreçte, Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara’nın Rusya ziyareti sırasında Esed’in akıbeti, tazminatlar, Rus askeri varlığı ve ekonomik anlaşmalar gibi tüm başlıklar masaya yatırıldı. Ancak Şeybani, devrik rejimle Rusya arasında yapılan anlaşmaların “askıda” olduğunu ve yeni mutabakatlara henüz ulaşılamadığını ekledi.
Şeybani’nin açıklamaları, Suriye’nin federalizm ve bölünme tartışmalarına “kesinlikle kapalı” olduğunu da yineledi. Ülkenin birliğini koruma vurgusu, Rusya’nın Kürt gruplar (SDG/PKK-YPG) konusundaki endişelerini gidermeye yönelik diplomatik manevralarla birleşti. Moskova ziyaretlerinde Rus Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’un “Kürtlerin temsil edilmesi önemli” demesi, bu iknanın meyvelerini verdiğini gösteriyor.
Arka Plan: Esed Sonrası Diplomatik Mekik Dokuma
Esed rejiminin 8 Aralık 2024’te devrilmesinden bu yana Suriye, uluslararası diplomaside yoğun bir trafik yaşıyor. Şeybani’nin Moskova ziyareti, rejim sonrası ilk resmi temas olarak tarihe geçti ve Rusya’nın yeni yönetimi kabullendiğini işaret etti. Benzer şekilde, Çin ve ABD ile yürütülen müzakereler, yaptırımların kaldırılması ve Doğu Türkistanlı savaşçıların varlığı gibi hassas konuları kapsıyor. Şeybani, bu çabaların “Suriye’nin kaderini değiştirecek stratejik hamleler” olduğunu belirterek, İsrail saldırılarına karşı set çekmekten Esed’in iadesine kadar geniş bir ajandayı yönettiğini ima etti.
Uzmanlar, Şeybani’nin açıklamalarını “Suriye’nin olgunlaşma anı” olarak nitelendiriyor. Bu süreçte Suriye “saflık değil, ciddiyet ve bağlılık” sergileyerek, Rusya gibi eski müttefikleri yanına çekmeyi başardı. X platformunda (eski Twitter) paylaşılan yorumlarda, kullanıcılar bu iknayı “diplomasinin zaferi” olarak değerlendirirken, bazıları Moskova-Şam anlaşmalarının Hmeymim üssü için “geçici” olduğunu öne sürdü.
Suriye’nin bu diplomatik başarısı, Ortadoğu’da yeni bir denge arayışının habercisi. Şeybani’nin sözleriyle, “Biz acemiler değiliz; vizyonumuzla güven kazandık.” Gelecek müzakereler, Esed sonrası dönemin kaderini belirleyecek.
İslami Haber ”MİRAT” – YouTube