islami haberortadoğu haberlerimirat analizmirat tv
DOLAR
18,6364
EURO
19,5640
ALTIN
1.062,50
BIST
4.957,77
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Çok Bulutlu
13°C
İstanbul
13°C
Çok Bulutlu
Çarşamba Çok Bulutlu
14°C
Perşembe Çok Bulutlu
15°C
Cuma Çok Bulutlu
16°C
Cumartesi Çok Bulutlu
17°C

Toz Fırtınalarının Nedeni Belli Oldu! 

Toz Fırtınalarının Nedeni Belli Oldu! 
08.04.2022
A+
A-

İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa, Orman Fakültesi Toprak İlmi ve Ekoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Doğanay Tolunay, toz fırtınalarının insanlar ve doğa üzerinde olumsuz etkilere sahip olduğunu belirterek, “Toz fırtınalarının en önemli nedeni kurak ve yarı kurak alanlarda bitki örtüsünün tahrip olması diyebiliriz.” ifadesini kullandı.

İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa, Orman Fakültesi Toprak İlmi ve Ekoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Doğanay Tolunay, AA muhabirine, toz fırtınasını, kurak ve yarı kurak iklim şartlarında üzerinde bitki örtüsü bulunmayan topraklardaki toz boyutundaki toprak parçacıklarının rüzgarla taşınması olarak tanımladı.

KURAK İKLİM ŞARTLARINDA GÖRÜLÜYOR
Rüzgarın şiddetine bağlı olarak ince kum taneciklerinin de taşınmasının mümkün olduğunu belirten Tolunay, Türkiye’de de yarı kurak ve kurak iklim şartlarına sahip İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde uzun yıllardır toz fırtınalarının görüldüğünü söyledi.

SAĞLIK ÜZERİNDE OLUMSUZ ETKİLER
Oldukça kurak bir iklime sahip olan Iğdır’da da toz fırtınalarının yaşandığına işaret eden Tolunay, “Bu toz fırtınaları havadaki 10 mikron ve 2,5 mikron çapından büyük partikül maddelerin miktarını artırarak sağlık üzerinde olumsuz etkiler yapmaktadır. Tozlu havalarda görüş mesafesi kısaldığı için çok sayıda trafik kazası gerçekleşmekte, uçuşlar aksayabilmektedir.” dedi.

Tolunay, kurak bölgelerde üzerinde bitki örtüsü bulunmayan tarım ve mera alanlarından tozların kalkması hadisesinin “rüzgar erozyonu” olarak adlandırıldığına dikkati çekerek, konuşmasını şöyle sürdürdü:

“Rüzgar erozyonuyla taşınan toz ve toprak nedeniyle tarım alanları zarar görmektedir. Havaya kalkan tozlar da sonrasında çökelerek bitkilerin üzerini kaplamakta ve bitkilerin fotosentez yapmasını engellemektedir. Özetle toz fırtınalarının insanlar ve doğa üzerinde olumsuz etkileri bulunmaktadır. Diğer yandan ülkemiz başka ülkeler kaynaklı toz fırtınalarının etkisinde kalabilmektedir.

Özellikle Güneydoğu Anadolu Bölgesindeki iller Suriye kaynaklı toz fırtınalarına sıkça maruz kalmaktadır. Ek olarak Kuzey Afrika gibi daha uzak mesafelerden de ülkemize toz taşınabilmektedir. Ancak bu uzun mesafeli toz taşınımı ülkemizde fırtına şeklinde etki göstermemekte, daha çok hava kalitesinin bozulması ve görüş mesafesinin kısalması gibi etkileri olmaktadır.”

BİTKİ ÖRTÜSÜ TAHRİBATI ETKİLİYOR
Toz fırtınası gibi doğal afetlerin yaşanmasının pek çok sebebi olduğuna vurgu yapan Tolunay, şöyle devam etti:
“Toz fırtınalarının en önemli nedeni kurak ve yarı kurak alanlarda bitki örtüsünün tahrip olması diyebiliriz. Bitki örtüsü, kökleriyle toprağı tutarak ve ayrıca bitki artıklarından oluşan humus ile tozları birbirine yapıştırarak toprağın ve tozun havalanmasını engellemektedir. Ancak bitki örtüsü ortadan kalktıktan sonra kuruyan toprağın rüzgarla havalanması daha kolay olmaktadır. Bitki örtüsünün doğal olarak kaybı kuraklık nedeniyle bitkilerin kuruması ya da yetişmemesi şeklinde gerçekleşir. Ancak insanlar tarafından bitki örtüsü tahribatı daha yaygındır. Kurak ve yarı kurak bölgelerdeki otlak ve bozkırların aşırı otlatmayla tahrip edilmesi, ormanların kesilmesi, ormanlar ile otlakların tarım alanına dönüştürülmesi ve buralarda tek yıllık ürünler yetiştirilmesi, hatalı toprak işleme yöntemleri topraklardaki toz boyutundaki parçacıkların taşınmasının en önemli sebepleri arasında gösterilebilir.”

RÜZGAR PERDESİ… 
Prof. Dr. Tolunay, bu kapsamda alınması gereken önlemleri şöyle sıraladı:
“Kum-toz fırtınası olmadan önce alınması gereken önlemlerin neler olacağı aslında sorunun kaynaklarından belli, en önemlisi kurak ve yarı kurak bölgelerde arazi tahribatını önlemektir. Aşırı otlatma nedeniyle bitki örtüsünü kaybetmiş otlak ve meraların ıslah edilmesi, tarım alanlarında çok yıllık ürünler yetiştirilmesi, toprak işlemesiz tarım uygulamalarının yapılması, toprakların organik madde içeriklerinin artırılması gereklidir. Ayrıca toprakların şiddetli rüzgar mevsiminden sonra sürülmesi, toprak yüzeyinin malçlanması (saman ve benzeri artıkların toprakların üzerine serilmesi), iklim ve toprak koşullarının uygun olduğu yerlerde ağaçlandırmalar yapılması alınabilecek önlemlerden bazılarıdır.

AA

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.