Zincir Marketlerde Ortak Fiyat Belirleme Suçu İşleniyor. Vatandaşın Tepkisi Büyük

İzmir’in Bozyaka semtinde yaşayan bir vatandaşın, üç büyük zincir market olan BİM, ŞOK ve A101’de aynı gün içerisinde su fiyatlarına yapılan 2 TL’lik zammı fişlerle belgeleyerek sosyal medyada paylaşması, gıda sektöründe “fiyat belirleme” tartışmalarını yeniden alevlendirdi. Tüketiciler, marketlerin fiyat politikalarındaki bu eş zamanlı hareketliliğin bir tesadüf olmadığını, geçmişte de medyaya yansıyan “ortak fiyat belirleme” iddialarını doğruladığını savunuyor.

Tüketiciden “Denetim” Çağrısı

Vatandaşlar, ekonomik darboğazın hissedildiği bu dönemde, zincir marketlerin adeta organize bir şekilde fiyat artışına gitmesinin haksız rekabet oluşturduğunu ve alım gücünü doğrudan zedelediğini belirtiyor. Özellikle temel tüketim maddelerinde gözlemlenen bu eş zamanlı fiyat güncellemeleri, Ticaret Bakanlığı ve Rekabet Kurumu’nun denetim süreçlerini bir kez daha odak noktasına taşıdı.

Geçmişte Yaşananlar ve Rekabet Kurulu Kararları

Daha önce de kamuoyunda uzun süre tartışılan ve WhatsApp yazışmaları üzerinden yürütüldüğü iddia edilen “fiyat belirleme” konusu, Rekabet Kurumu tarafından derinlemesine incelenmişti. Yapılan soruşturmalar sonucunda bazı büyük market zincirlerine “rekabeti kısıtlayıcı eylemler” gerekçesiyle milyarlarca liralık idari para cezaları uygulanmıştı. Ancak tüketiciler, uygulanan cezaların piyasadaki fiyatlama davranışlarını düzeltmekte yetersiz kaldığını ve marketlerin benzer uygulamalara devam ettiğini ifade ediyor.

Bakanlığın Denetimleri Sürüyor

Ticaret Bakanlığı ise fahiş fiyat uygulamalarına karşı mücadelesini 81 ilde eş zamanlı denetimlerle sürdürdüğünü vurguluyor. Bakanlık verilerine göre, 2026 yılı içerisinde birçok işletmeye “haksız fiyat artışı” gerekçesiyle milyonlarca liralık idari yaptırım uygulandı. Özellikle TÜBİTAK iş birliğiyle devreye alınan “Market Fiyatı” uygulaması sayesinde tüketicilerin artık zincir marketlerdeki fiyatları anlık olarak karşılaştırabilmesi, bu tür şüpheli fiyat hareketlerinin daha kolay tespit edilebilmesine olanak tanıyor.

Tüketici Hakları Nasıl Korunacak?

Uzmanlar, piyasadaki rekabetin korunması ve tüketicinin mağdur edilmemesi adına şu adımların atılmasını öneriyor:

• Anlık Şikayet: Vatandaşların etiket ve kasa fiyatı arasındaki farkları veya ani fiyat artışlarını “Alo 175 Tüketici Danışma Hattı” üzerinden veya CİMER aracılığıyla bildirmesi, denetimlerin daha etkili olmasını sağlıyor.
• Dijital İzleme: Tüketicilerin fiyat karşılaştırma platformlarını kullanarak marketleri şeffaflığa zorlaması büyük önem taşıyor.
• Caydırıcı Yaptırımlar: Kamuoyu, sadece para cezası değil, aynı zamanda rekabeti bozan firmaların ticari faaliyetlerinin daha sıkı takip edilmesini ve haksız uygulamaların tekrarlanmaması için daha ağır idari tedbirlerin alınmasını talep ediyor.

Ekonomik refahın korunması ve piyasadaki fiyat istikrarının sağlanması için Ticaret Bakanlığı’nın, vatandaşın “Bozyaka örneğinde” olduğu gibi sunduğu verileri mercek altına alması ve rekabeti zedeleyen her türlü “ortak hareket” şüphesini şeffaf bir şekilde soruşturması bekleniyor.