COP31’DEN İNSANLIĞA VE YERYÜZÜNE NE HAYIR GELECEK?

Antalya’da 95 ülke ve 7 uluslararası kuruluşun liderinin katılımıyla gerçekleştirilen COP31 İklim Zirvesi, küresel ölçekte dünyanın geleceğinin masaya yatırıldığı bir platform olarak sunulmaktadır. Zirvenin sonunda yayımlanacak sonuç bildirgesinde iklim değişikliğiyle mücadele, karbon salımının azaltılması ve çevrenin korunmasına dair pek çok iddialı hedefe yer verileceği öngörülmektedir. Ancak zirve masasında oturan aktörlerin, bilhassa Avrupa devletlerinin tarihsel sicili ve günümüzdeki küresel politikaları incelendiğinde, bu toplantılardan insanlık ve yeryüzü adına gerçek bir fayda çıkıp çıkmayacağı üzerinde hassasiyetle durulması gereken bir husus.

Sömürgecilik Mirası ve Ekolojik Yıkımın Gerçek Sorumluları

Avrupa devletlerinin dünya tarihindeki yeri incelendiğinde, Sanayi Devrimi’nden bu yana doğanın en büyük tahripçisi ve küresel kaynakların başat sömürücüsü oldukları görülmektedir. Yüzyıllar boyunca Asya, Afrika ve Amerika kıtalarında kurdukları sömürge düzenleriyle sadece yerel halkların özgürlüklerini ve yaşam haklarını ellerinden almakla kalmamış, aynı zamanda bu coğrafyaların yeraltı ve yerüstü zenginliklerini de acımasızca tüketmişlerdir. Bugün dünyanın karşı karşıya olduğu ekolojik krizin, küresel ısınmanın ve iklim felaketlerinin temelinde, Batı merkezli bu kontrolsüz sanayileşme ve aşırı tüketim anlayışı yatmaktadır. Tarihsel olarak yeryüzünün dengesini bozan ve insanlığa büyük acılar yaşatan bu güçlerin, bugün “dünyayı kurtarma” misyonuyla ortaya çıkmaları, yeryüzü insanlığını aldatmaktan başka bir şey değildir.

Modern Dönemde Şekil Değiştiren Tahakküm ve Çifte Standart

Geçmişteki sömürgeci zihniyetin günümüzde şekil değiştirerek varlığını sürdürdüğü gerçeği, bu güvensizliği daha da pekiştirmektedir. Günümüzde Avrupa devletleri, doğrudan işgaller yerine ekonomik yaptırımlar, finansal bağımlılık mekanizmaları, kültürel hegemonya ve vekâlet savaşları üzerinden küresel tahakkümlerini devam ettirmektedir. Dünyanın farklı bölgelerinde yaşanan çatışmalarda, masum sivillerin hayatını kaybettiği krizlerde ve silah ticaretinde bu devletlerin doğrudan ya da dolaylı rolleri açıkça görülmektedir. Bir yandan kendi sınırları içinde çevreci politikalar ve insan hakları söylemleri geliştiren bu ülkelerin, diğer yandan kendileri dışındaki coğrafyalarda yaşanan yıkımlara seyirci kalmaları hatta bu süreçleri beslemeleri, savundukları değerlerin evrenselliğini sorgulatmaktadır.

İklim Zirvelerinde Samimiyet Testi ve Yeşil Aklama

İklim zirveleri bağlamında bakıldığında da benzer bir çifte standart göze çarpmaktadır. Gelişmiş Avrupa ülkeleri, kirli sanayi tesislerini ve atıklarını az gelişmiş ülkelere kaydırırken, küresel karbon salımını azaltma yükümlülüğünü gelişmekte olan toplumların sırtına yüklemeye çalışmaktadır. Önceki zirvelerde taahhüt edilen iklim finansmanı sözlerinin tutulmaması, bu platformların samimi bir çözüm arayışından ziyade küresel imaj tazeleme ve yeşil aklama aracına dönüştüğü eleştirilerini haklı çıkarmaktadır.

Yeni Bir Dünya Tasavvuru İhtiyacı

Sonuç olarak, geçmişi sömürgecilik, kan ve ekolojik yıkımla şekillenmiş, günümüzde ise küresel adaletsizlikleri ve çatışmaları besleyen politikalarından vazgeçmemiş olan Avrupa devletlerinin öncülüğünde düzenlenen zirvelerden insanlığa ve yeryüzüne kalıcı bir hayır beklemek gerçekçi görünmemektedir. Yeryüzünün ve insanlığın gerçek anlamda kurtuluşu, doğayı ve insanı sadece birer meta olarak gören mevcut küresel güç odaklarının diplomatik bildirgelerinde değil; adaleti, merhameti ve hakkaniyeti esas alan yeni bir dünya tasavvurunun inşasında yatmaktadır.

İlginç olan diğer bir husus, Gazze’de Filistin’de ve dünyanın birçok yerinde yıllardır kadın çocuk, yaşlı genç demeden katledilen insanları kurtarmak için hiçbir girişimde bulunmayanların, bütün dünyayı ve yeryüzü insanlığını kurtarmaya çalışmalarıdır. İnsan hayatına değer vermeyenlerin doğayı ve dünyayı kurtaracağına inanmanın hem mantığa hem de vicdana aykırı olduğuna dair hakikati kimse inkâr edemez.

Mirat Haber – YouTube