GÖRÜNMEZ PUTLARIN GÖLGESİNDE: MODERN ÇAĞIN PUTPERESTLİĞİ

“Rabbim! Beni ve çocuklarımı putlara kulluk etmekten uzak tut.” Hz. İbrahim’in asırlar öncesinden çöle bıraktığı bu sarsıcı yakarış, yalnızca taştan ve ahşaptan yontulmuş kör, sağır ve dilsiz heykellere karşı bir zırh mıydı? Kur’an’ın evrensel ufkundan süzülen hakikat bize fısıldar ki; bu dua, zamana ve mekâna göre kılık değiştiren, insanlığın her çağına pusu kurmuş zamansız bir tehlikeye karşı uyanış çağrısıdır. Şirk, ilk insanların ilkel ritüellerine sıkıştırılacak kadar basit bir tarih malzemesi değildir. Putperestliğin mahiyetini antik dönemin kaba figürlerine indirgemek, modern insanın ruhunu kuşatan, rafine ve görünmez putları gözden kaçıran en vahim körlüktür.

Maskelerin Arkasındaki Egemenler

Gerçek şu ki, tarih boyunca hiçbir taş parçası kendi kendine konuşmamış, hiçbir ahşaptan suret tebaa talebinde bulunmamıştır. Putlar, kitlelerin hürriyetini gasp eden yeryüzü müstebitlerinin, yani tağutların, mutlak otoritelerini gizlemek için arkasına saklandıkları birer maskedir. Modern çağda putlar artık sadece meydanları süsleyen mermerler değil; kalpleri ve zihinleri işgal eden ideolojiler, kutsallaştırılan doktrinler ve dogmalaşan seküler kavramlardır. Milliyetçilik, asabiyet, sınıfsal ihtiraslar veya vatan adı altında sunulan putlaştırılmış değerler. Allah’ın kelâmı ile çeliştiği an O’nun nizamının önüne geçiriliyorsa, işlevsel olarak antik bir heykelden hiçbir farkı kalmamış demektir. İnsanın bu soyut kavramlar uğruna ahlakını, namusunu ve canını feda etmesi, çağdaş birer mabed bekçisine dönüşmesinden başka bir şey değildir.

Modern Dönem Putperestliği: Konfor, Güç ve Tüketim

Günümüzde putperestlik, şekil değiştirerek hayatın tam merkezine yerleşmiştir. Modern dönemin putları; kontrolsüz tüketim çılgınlığı, kariyer ve güç hırsı, sosyal medyadaki sahte onaylanma arzusu ve sınırsız hazcılıktır (hedonizm). İnsan, teknolojinin ve paranın mutlak gücüne taparcasına bağlandığında, dijital ekranların karşısında saatlerce rükûa durur gibi eğildiğinde ve geçici dünyalıklar uğruna ahlaki ilkelerini çiğnediğinde modern bir putperestliğin kurbanı olmaktadır. Moda akımlarının dikte ettiği yaşam tarzlarını körü körüne benimsemek, kapitalist sistemin ürettiği markaları birer statü sembolü haline getirip onlara kutsallık atfetmek, antik çağın tapınaklarında sunulan kurbanlardan farksızdır. Günümüz insanı, kendi elleriyle inşa ettiği bu seküler kulelerin ve konfor alanlarının gölgesinde, farkında olmadan görünmez zincirlerle bağlanmış birer köleye dönüşmektedir.

Yeni Tapınaklar: Cüzdan, Ekran ve Unvan

Modern putperestliğin kılcal damarlarına indiğimizde, karşımıza üç büyük çağdaş sunak çıkar:

• Para ve Servet: Cüzdan, modern insanın en korunaklı tapınağı haline gelmiştir. Finansal güç, sadece bir ihtiyaç aracı olmaktan çıkıp hayatın merkezindeki mutlak belirleyiciye dönüştüğünde ilahlaşır. İnsan, “ne pahasına olursa olsun kazanmak” dürtüsüyle helal ve haram sınırlarını erittiğinde, paranın önünde huşuyla eğilmiş olur.
• Dijital Ekranlar ve Beğeni Kültürü: Sosyal medya mecraları, modern insanın narsizmini besleyen sanal mabetlerdir. Akıllı telefon ekranları, günümüzün cebe sığan minyatür putlarıdır. Başkalarının takdiri, dijital kalpler ve “beğeni” sayıları uğruna kendi fıtratını, mahremiyetini ve vaktini kurban eden insan, ruhunu bu yeni nesil podyumun efendilerine teslim etmektedir.
• Kariyer ve Seküler Unvanlar: Plazalar, holdingler ve makam koltukları modern dönemin yüksek sunaklarıdır. Kişinin unvanı ve sınıfsal statüsü; Allah’ın rızasından, kul hakkından ve adaletten daha öncelikli bir gaye haline geldiğinde, o statü kutsal bir puta dönüşür. Mesai saatlerini ve hayat enerjisini bu unvanları korumak adına birer adak gibi harcayan modern zihin, yeni bir kölelik biçimini kuşanmıştır.

Parçalanmış Kulluk ve Görünmez İtaat

Bugün modern Müslümanlığın en trajik yanılgısı, dini sadece vicdanın loş dehlizlerine ve belirli bireysel ritüellere hapsetmesidir. Alındaki secde izi, dildeki vird veya huşuyla tutulan oruç, insanı mutlak manada tevhid ufkuna taşımaya yetmez. Bir toplum ibadet saflarında Allah’ın huzurunda eğilirken; siyasi, hukuki ve sosyal hayatın tanziminde vahiy dışı kanun koyucuların önünde diz çöküyorsa, orada gizli bir şirk akıntısı var demektir.

Değer yargılarını vahyin berrak pınarından değil de modernizmin bulanık sularından alanlar, kılık-kıyafetten yaşam tarzına kadar egemen kültürlerin modasını ilah edinircesine taklit edenler, kelime-i şehadetin özündeki o büyük “Hayır!” çığlığıyla çelişmektedirler. Şirkin kapısını aralamak için Allah’ı tamamen inkâr etmek gerekmez, O’na ait olan mutlak egemenlik ve itaat hakkını hayatın herhangi bir alanında başka bir merciye devretmek kâfidir.

Yakup Döğer

Mirat Haber – YouTube