CAMİLER HAFTASI/Camiler Hayatın Merkezinden Neden Uzaklaştı?

Cami, yalnızca namaz kılınan bir mekân değil; Müslümanların hayatını şekillendiren, ilimden dayanışmaya, istişareden kardeşliğe kadar pek çok değerin yaşatıldığı bir merkezdir. Peki, günümüz camileri bu asli fonksiyonunu ne ölçüde yerine getirebiliyor?

Her yıl 1/7 Ekim tarihleri arasında çeşitli etkinliklere Camiler ve Din Görevlileri Haftası kutlanıyor. Camilerimizin hayatımızdaki yerini ve din görevlilerimizin üstlendiği sorumluluğu yeniden hatırlamak için çeşitli etkinlikler ve programlar düzenleniyor.  Bu vesileyle Mirat Haber olarak, toplumun manevi rehberliğini üstlenen bütün din görevlilerimizin haftasını tebrik ediyor, hizmetlerinin hayırlara vesile olmasını diliyoruz.

Ancak bu hafta vesilesiyle üzerinde düşünmemiz gereken daha önemli bir mesele var: Cami merkezli bir hayatı ne kadar benimseyebiliyoruz? Daha da önemlisi, günümüz camileri İslam’ın ilk dönemlerinde üstlendikleri toplumsal, ilmî ve sosyal fonksiyonları ne ölçüde yerine getirebiliyor?

Asr-ı Saadet’in hayat merkezi: Mescid-i Nebi

Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Medine’de inşa ettirdiği Mescid-i Nebi, caminin İslam toplumundaki yerini anlamak açısından eşsiz bir örnektir. Burası yalnızca beş vakit namazın eda edildiği bir ibadethane değildi. Müslümanların bir araya geldiği, ilim öğrendiği, meselelerini istişare ettiği ve toplumsal dayanışmayı güçlendirdiği bir merkezdi.

Mescid-i Nebi‘nin bir bölümünde barınan Ashab-ı Suffa, bu anlayışın en güzel örneklerinden biriydi. Kendilerini ilme ve Peygamberimizin terbiyesine adayan bu sahabiler, İslam’ın ilim ve eğitim anlayışının temel taşlarından birini oluşturuyordu. Önemli meseleler burada istişare ediliyor, toplumu ilgilendiren konular ele alınıyor, ihtiyaç sahipleri gözetiliyor ve kardeşlik hukuku pekiştiriliyordu.

Yani mescit, hayatın dışında değil, tam da merkezindeydi.

Ecdadımızın külliye anlayışı

Bu anlayış, sonraki İslam medeniyetlerinde de farklı biçimlerde yaşatıldı. Osmanlı döneminde inşa edilen külliyeler, cami merkezli hayatın kurumsallaşmış örnekleri arasında yer aldı. Camilerin etrafında medreseler, kütüphaneler, imarethaneler, şifahaneler ve misafirhaneler kuruldu. Yolcusundan yoksuluna, öğrencisinden hastasına kadar toplumun farklı kesimlerinin ihtiyaçlarına cevap veren bu yapılar, ibadeti sosyal sorumlulukla buluşturdu.

Böylece cami, insanları yalnızca Allah’ın huzurunda saf tutmak için değil, hayatın her alanında dayanışma içerisinde olmak için de bir araya getirdi.

Camileri yeniden hayatın merkezine taşıyabiliriz

Ne yazık ki günümüzde bireyselleşmenin giderek yaygınlaştığı, insanların birbirinden uzaklaştığı bir toplumsal hayatla karşı karşıyayız. Camiyle kurulan ilişki de çoğu zaman namaz vakitleriyle sınırlı kalabiliyor. Oysa camilerimiz gençlerin ilimle buluştuğu, çocukların güzel ahlakla yetiştiği, yaşlıların yalnız bırakılmadığı, ihtiyaç sahiplerinin gözetildiği ve toplumun meselelerinin konuşulabildiği mekânlar hâline gelebilir.

Elbette camilerin bu fonksiyonları yerine getirmesinde din görevlilerimize önemli sorumluluklar düşüyor. Ancak bu sorumluluk yalnızca onların omuzlarında değildir. Cemaatinden vakıflara, sivil toplum kuruluşlarından yerel yöneticilere kadar herkesin bu konuda katkı sunması gerekiyor.

Camiler ve Din Görevlileri Haftası‘nı yalnızca kutlama ve temennilerle geçirmek yerine, camilerimizin toplumsal hayattaki yerini yeniden düşünmek için bir fırsata dönüştürmeliyiz.

Unutmayalım ki cami, Müslümanların sadece secde ettiği değil, aynı zamanda kardeşliği, merhameti, adaleti ve dayanışmayı öğrendiği bir mekteptir. Cami merkezli bir hayatı yeniden inşa etmek, geçmişe özlem duymaktan ibaret değildir. Asr-ı Saadet‘in ruhunu ve ecdadımızın dayanışma anlayışını bugünün şartlarında yaşatabilmekle mümkündür.

Camilerimizi yeniden hayatın merkezine taşıyabilirsek, sadece camilerimiz değil, toplumumuz da yeniden ihya olacaktır.

İSLAMİ HABER “MİRAT”

YOUTUBE