Prof. Dr. Sami ŞENER

Ayrı Dünyalarda Yaşamanın Esrarı  Bir toplumda insanların ayrı dünyalarda yaşaması, pek kolay anlaşılabilecek bir konu değildir. Bunu anlayabilmek için, kişinin kendi dünyasını bilebilmesi ve diğeri ile arasındaki farkı  görmesi gerekir.  Ben niçin yaşıyorum?. Sahip olduğum değerler nedir ?. Ben nasıl...

Sosyal Hayat ve Değerler Değerler; psikolojik, sosyal, hukuki, ekonomik ve siyasi hayatımızın işaret taşları durumundadır. Değerler; kaynağını inanç ve ahlak kurallarından almak zorundadır. Çünkü; değerlerin muhatabı insan ve onun psikolojik, sosyal tutumları veya eylemleridir. Bu yüzden; değerlerin hakim olmadığı bir...

Gerçek ve Hayal Arasında Yaşamak Bu cümle, belki okuyuculara anlamsız gelebilir. Fakat, yaşadığımız hayatı düşündüğümüzde, aslında gerçek ve hayal arasında bir hayat sürdüğümüzü anlayabiliriz!.. Gerçek, var olan ve kendisi ile yüzleştiğimiz bir dünyadır.  Hayal ise, bu gerçek dünyanın dışına çıkıp,...

Bir İdeale Göre Yaşamak Bu cümle, belki yani nesiller için çok fazla önemli görülmeyebilir. Fakat, önceki nesiller için çok önemli bir kavramdı!.. Hayatını günlük basit ihtiyaçlar için geçiren bir grup veya kesim için ideal, boş bir hayal veya avunma olarak...

Çocuklarımız, Ellerimizden Kayıp Gidiyor Türkiye’nin Batılılaşmadan sonra, bir türlü belini doğrultup, kendi kültür ve misyonuna bağlı bir politika takip edemediğini birçok  araştırmacı söylüyor.  Fakat, bu sıkıntıların en önemli tarafı, gençliğimizin giderek kendi değerlerinden uzaklaşması ve daha dar bir mantık ile...

İnsan ve Sosyal Sorumluluk İnsan, günümüzde birçok özelliklerini iktisadi ve teknolojik sistemlere bırakmanın, problemlerini yaşıyor. Kendi rol ve gücünü,  farkında olmadan unutup, olaylara şekil vermeyi bırakıp, kendisi şekillendirilen ve yönlendirilen bir varlık haline geliyor. Tabii, bu durum, belli süreçlerin sonunda...

Siyaset, Bir İdeal mi, Yoksa İsyan hareketi mi? Siyaset, insanlığın ilk dönemlerinden beri, bir yönetme felsefesi ve sanatı olarak karşımıza çıkmaktadır. Buradaki felsefe terimi, yönetimin nasıl, ne şekilde ve hangi kriterlere göre toplumun yönetimini içine almaktadır. Zaten, felsefenin sadece bilgi...

Devlet kavramı, toplumların kendi duygu, düşünme ve değerler sistemine sahip, en yüksek ve hayati bir kurumudur.  Toplum, kendi iradesi ile  anlayış ve değerlerini devlet sisteminde görerek ona itaat eder.  Devlet, öncelikle adaletli tutumu ile toplumun sorumluluğunu ve yönetimini kendi uhdesine...

Dünyayı, büyük ölçüde ilgilendiren konuların başında suç ve suçluluk gelmektedir. İnsanlık, belki de tarihinde en fazla suç olayı ile karşı karşıya kalmayı, modern ve seküler dönemde gördü. Dolayısıyla, insanın modernleşmesi; bir manada suçu daha yoğun bir hale getirmektedir. Çünkü modern...

Filistin’de yaklaşık 80 yıldır, bir ölüm-kalım mücadelesi sürüyor. İngiliz ve  bazı Batı ülkelerinin, İslam’a karşı ortaya koyduğu politika ile, İsrail devleti; Müslüman Filistin toprakları üzerinde zorla ve hukuksuz bir şekilde kurdurulmuş, kurdurulmakla kalınmamış, Yahudi toplumu silahlandırılarak, tarihin en büyük katliam...

İnsan, çok önemli ve mükemmel bir varlık. Fakat, onun önemi; kendine verilmiş nitelik, zeka, sorumluluk ve kabiliyetlerini iyi kullanabildiği ölçüdedir, Eğer bunları kullanamıyor ve birtakım otorite ve güçler tarafından kullandırılması engelleniyorsa, onun önemi ve mükemmelliği gerçekleşemiyor ve sıradan bir varlık...

20. asrın sonlarında İnsanlığa baktığımızda, gelecek için fazla bir ümit taşıma imkanımız olmuyor. Buna rağmen, “Allah’dan ümit kesilmez” gibi önemli bir inancımız var. Fakat, bu ümit; acaba olayları seyredip, herhangi bir çaba göstermeden mi gelecek?. Kesinlikle hayır.. Zaman ve Çağ’a ...

Filistin, yaklaşık 75 yıldır, Yahudi zulmünün baskısı ve terörü altında. Özellikle, 7 Ekim’den sonra, bu terör ve soykırım daha da şiddetli bir hal aldı. 7 Ekim’den sonra, Filistin ve özellikle Gazze bölgesine yönelik inanılmaz ve kabul edilmez bombalama ve katliamlar,...

İnsanoğlu, doğuş itibariyle  temiz ve masum bir varlık iken daha sonra çeşitli sebeplerle adeta kirlenmekte ve hayatta ciddi problemleri oluşturan  yıkıcı bir varlık haline gelebilmektedir. Yaşadığımız hayat, böylelikle daha tehlikeli ve güvensiz bir hal almaktadır. İnsanın iki yönlü yapısı: İnsan,...

Siyaset, insan yönetme sanatı olarak bilinir. Fakat, günümüzde her kavram gibi aslından saptırılmış durumda. Bugün siyaset, insanı biçimlendirme ve kalıplar içine sokma olarak açıklanabilir. Bu durum, insan gibi akıl ve gönül sahibi bir varlık için son derece üzücü  bir durum....

İman, İslam dinin en önemli  kuralı ve özüdür. Peygamberimizin bu konudaki hadisi  günümüzdeki bozulma ve kimliği muhafaza etme konusundaki mucizevi  hakikati çarpıcı bir şekilde hatırlatıyor:  “İnsanların üzerine öyle bir zaman gelecek ki, dininin gereklerini yerine getirme konusunda sabırlı/dirençli davranıp Müslümanca...

Eğitim, tek kelime ile insana sistemli bir bilgi aktarımıdır. Bugün, eğitimin rol ve fonksiyonu budur. Halbuki eğitim, bir toplum veya medeniyetin, kendi insanına nasıl bir hayat yaşayacağını  örnek tutumlar ile öğrettiği söz, davranış ve hassasiyetin verildiği bir süreçtir. Eğitimin Asıl...

İnsanların uyuması veya uyutulması bilinirken, toplumların uyutulması, garip ve anlaşılmaz bir durum gibi görünüyor. Fakat, böyle bir gerçek var.  Bu uyuma hali, bilgi alanının, bir bölümünün toplumun kendi değerler sisteminde çıkmasıyla başlayan bir hadisedir. Toplumlar nasıl uyutulur: Toplum, çok yönlü...

Filistin, yaklaşık 75 yıldır  baskı, zulüm ve yok edilme tehlikesi ile karşı karşıya. Dönem dönem, bu acıyı ve zulmü dile getirirken, bu meseleye sürekli ve köklü bir çözüm getirme imkanı bulamadık. Bu durum, ne Arap ülkelerinden ve ne de Türkiye’den...

İnsanoğlu kendini beğendirme gibi, bir duygu ve özelliğe sahiptir.Bu durum, normal bir hissiyat ve arzudan kaynaklanır. Fakat bu duygu, bütün hayatı kapsayan  noktaya geldiğinde, bir psikolojik hastalık halini alabilir. Kendini Beğendirme Bir Hastalık mıdır? Bir davranış, temeli olmayan bilgi ve...

Milletlerin hayatını tarihten okuyor ve onların  bozuluş ve çöküş sebeplerini bir “hikaye” gibi  görüyor ve üzerinde düşünmüyoruz. Halbuki hikayeler, bir kişi veya toplumun varlık sebebi ile yaşadığı hayat arasındaki  gerçeğin, doğruluk veya yanlışlığına işaret etmektedir. Hikayelerimizden ibret almak: Bizim de...

Yazı yazmak, çoğu zaman, bazılarının zannettiği gibi, kafada kurgulanıp, kağıda cümlelerin dökülmesiyle olmuyor. Olaylar ve gelişmeler, o konuda yazı yazmanızı zorluyor ve siz de bundan kurtulma imkanı bulamıyordunuz. Bu konu da, onlardan biri.. Çıplaklık Furyası: Bu yıl, toplumsal yönelişe bir...

İnsan, akıl ve şuur sahibi bir varlık olarak, öncelikle kendini bilmek ve kendi dünyevi sorumluluğunu yerine getirmek zorundadır.  Kendimizi bilmek, bizi var eden gücü tanımak ve onun bizimle olan tarihi ve felsefi  ilişkisini anlamakla başlamaktadır.  Birçok bilge ve ilim sahibi...

Bir toplum veya medeniyetin, yaşama prensipleri ve kuralları vardır. Hiçbir medeniyet, kuralsız olmaz ve olmamıştır. Kuralsızlık, gelişmemiş veya yozlaşmış toplumların özelliğidir. Bu çerçevede, içinde yaşadığımız toplumun, giderek kuralsız ve prensipsiz bir şekilde yaşamaya başlaması neye işaret etmektedir? Fikrin Değersizleşmesi, davranışları...

İçinde yaşadığımız ortamda, çeşitli olaylar meydana geliyor. Ve biz, bunları sadece seyrediyor ve belli ölçüde de tepkilerimizi ortaya koyuyoruz. Bazılarını beğeniyor, bazılarından endişe ediyor ve bazılarından da büyük ölçüde üzülüyoruz.  Bütün bu davranışlarımız, kendiliğinden ve otomatik bir yapıdan mı kaynaklanıyor?...

Mir’at Haber yazarlarımızdan sayın Sosyolog Prof. Dr. Sami Şener’le gündemi değerlendirip sorularımızı yönelttik.. Soru: İsrail, bir devlet olarak nasıl bir fotoğraf veriyor? İsrail, günümüzde kötünün ve çirkinliğin en belirgin temsilcisi olarak hiçbir değer, kural ve anlayışa saygı göstermeyen “ilkel bir...

1500’ler civarında başlayan sömürgecilik, aslında gücün; her türlü hak ve hürriyetin üzerinde olduğunu ortaya koymanın bir işaretiydi.  Hümanizm, Rasyonalizm ve Pozitivizm kaynaklı Batı ideoloisi, dünyayı kendine göre dizayn etmeye karar vermiş ve bunu, başka ülkelerin psikolojik ve sosyolojik dayanaklarını ortadan...

Yine bir Kurban Bayramına eriştik.. Fakat, içimiz hala buruk ve neşemiz, gerektiği gibi değil. Neden? Çünkü, dindaşlarımız öldürülüyor… Irkdaşlarımız, esir  ve baskı altında. Yani, vücudumuzun birkaç yerinde yaralar var, bu yüzden huzurlu değiliz.  Ayrıca bizler; fiziki olarak rahatlık içinde iken,...

Batılılaşma, modernist aydınların büyük bir rüyasıydı. Batılı bir sisteme ve batı’nın bilgisine erişince, ilerleyecek ve büyük teknolojik hamleler yapacaklardı. Bu yüzden, hiç vakit kaybetmeden, Batı’yı taklit ederek, kısa yoldan Batılı dünyaya ulaşmaya çalıştılar!.. Halbuki, sosyal sistemler; hiçbir zaman, aynen taklit...

Siyaset, günümüzde birçok kavram gibi asıl amaç ve niteliğinden uzaklaştırılmıştır. Kişilere ve ideolojilere bağlı, kısa vadeli atraksiyonlar ile kitlelerin kararını etkileyici bir niteliğe bürünmüştür Bu durum, siyasetten beklenilen adaletli yönetim ve insani değerlerin korunması amacını gerçekleştirememekte, olayı bir  kişisel hakimiyet...

Bugün, insanların çoğunlukla belirli bir hayat felsefesine sahip olmadan yaşadığını açık bir şekilde gözlemleyebiliyoruz.  Peki, hayat felsefesinin olmamasının ne gibi sonuçlarını acaba bilebiliyor muyuz? Hayat Felsefesi nedir Hayat felsefesi, bir kimsenin dünyaya gelmiş olmasının sebep ve sonuçlarını düşünmesi ve bu...

Ülkeler ve medeniyetler, sahip oldukları insan kalitesi ve sorumluluğu sebebiyle ayakta kalmışlar ve tarihte onurlu ve saygın bir yer işgal etmişlerdir. Toplumun Duyarlılığı Toplumlar, sıradan insan yığınları değildir. Toplum, belli inanç, kültür ve idealler etrafında toplanan şuurlu bir kitledir. Yani...

İnsan Yetiştirme Modelimiz, Geleceğimiz ve Eğitim Felsefemiz Necmettin Tozlu Prof. Dr., Bayburt Eğitim Fak. Dekanı. Türkiye 1. Eğitim Felsefesi Kongresi açılış konuşmasında “İşe dışımızdaki dünyadan başlamak istiyorum” diyerek şu tespitleri yapmışım: UNESCO, UNICEF, UNDİ ve Dünya Bankasının katkılarıyla eğitim üzerine...

Bu cümle, bazıları için abartılı bir ifade olarak düşünülebilir. Fakat, uzun zamandan beri sosyal medya üzerinden gerçekleşen olaylar dikkate alındığında, bu cümlenin önemli ölçüde hakikati dile getirdiği anlaşılacaktır. Sosyal Medya’nın Kuralsızlığı: Sosyal medya, adındaki “sosyal” kelimesine, hiç uymayan bir özellik...

Değer ve norm, birbirini tamamlayan iki bileşen olup, birlikte ele alınmak durumundadırlar. Değerlerin günlük hayatta uygulama biçimleri, norm şeklinde ortaya çıkmaktadır. Eğer değer, norm haline gelmemişse yani uygulama imkanı bulamamışsa, gerçekleşebilme etkisini kaybeder ve rolünü gerçekleştiremez. Bazı araştırmalarda değer ve...

Demokrasi’nin, eski Yunan’da dillendirilmesine rağmen, Demokrasinin hedefi olan halk idaresinin asıl gerçekleşmesi ve uygulanması, Medine Anayasası yoluyla Peygamberimizin zamanında gerçekleşmiştir. Bu gerçeği görerek, sosyal ve siyasi sahada bazı kavramların sadece varlığı ve dillendirilmesi yeterli olmamakta, onların uygulanarak, hayata getirdiği düzen...

Yunan döneminde, seçkin ve otorite sahiplerinin halk üzerindeki baskı ve üstünlüklerini ortadan kaldırmak üzere ortaya atılan Demokrasi, yani halkın yönetimi düşüncesi üzerinden asırlar geçti. İnsan hakları ile ilgili Batı literatüründeki bu kelime, insanın eşitliği ve yönetimi katılma hakkını dile getirmekteydi....

Kitle Psikolojisi, toplumların zayıf yönü olarak ilim adamlarınca açıklanır. Çünkü insan, bir grubun veya kesimin “eşdeğer” ve “standart” parçası değildir. Bu yüzden, kitle ile bazı hallerde ortak bir tavır gösterse de insan, çoğu zaman “kendi iradesi” ile hareket eden şuurlu...

Siyaset, ülkeyi ve toplumu yönetme şekli ve sanatı olarak söylenir.  Bu anlayış, elbette ki, bir medeniyet ve toplumun değerleri ile alakalı bir konudur. Çünkü, yönetim; salt bir teknik ve metotlar topluluğu değildir. İnsan ve onun sosyal dünyasını düzenleme ile alakalı...

AHLAKI YAŞAMIK VE YAŞATMAK Ahlak, özellikle günümüzde pek itibar edilmeyen bir uygulama ve kavram olarak  açıklanabilir. Fakat, hayatımızı incelediğimizde, ahlakın bütün iş ve ilişkilerimizde rolü olan en önemli yaşama sistemi olduğunu anlayabiliriz. Ahlakın felsefesi: Ahlakın niçin ve neden benimsendiğini düşünmek...

İnsan, herşeyin kendisi için kurulduğu bir dünyada yaşıyor. Acaba kendisi ile yaşadığı dünya arasındaki bağlantıyı ve ilişkiyi sağlıklı bir şekilde kurabiliyor; kendi özel mevkiinin farkında olabiliyor mu? Bugünkü toplumların yaşıyışına baktığımızda, insanın kendini tanıyarak bir hayat yaşadığını söylemek çok zor....

Siyaset, insanlık tarihi boyunca, otorite ve yönetim alanında kendini gösteren çok yönlü faktörlerin kullanıldığı pratik bir çalışma alanıdır. Her ne kadar, siyasetin temelinde fikir, ahlak ve hukuk’un varlığı dile getirilse de; günümüzde siyaset; imkan ve fırsatları kollayarak belli statü ve...

Parti meselesi, Türk siyasi hayatında; bir fikir ve ideal haline gelerek, kısa zamanda toplum gruplarını birbirinin karşısına getiren ve halkın da, kendi partisinin söylemlerini yegane doğru kabul eden bir “fikri sabit” noktasına gelmiş bir rekabet mücadelesi haline gelmiştir. Siyasi Partili...

Editör: PKK’nın Silah Bırakma ihtimalini  nasıl değerlendiriyorsunuz? Prof. Dr .Şener:  PKK Meselesi, Türkiye’nin huzur ve güvenliği için halledilmesi gereken bir mesele. Fakat, bu meselenin  30 yılı aşkın bir süredir sona ermemesi, Terör olayının başta Amerika olmak üzere, Batılı ülkelerin bu...

Stratejik çalışmanın en önemli tarafı, kişi ve grubun zaaflarını ve güçlü yönlerini bilmektir.  Evet, kültür ve medeniyet olarak birçok güçlü yanlarımız ve özelliklerimiz vardı. Fakat, bunlar; çeşitli sebeplerle etkisizleşti ve hayatımızdan uzaklaştı. Dolayısıyla, şimdi; kaybolan özelliklerimiz yerine, yanlış alışkanlık ve...

Türkiye, büyük yerüstü, su ve insan kaynağına sahip bir ülke olmasına rağmen, kendi potansiyelini gereği gibi kullanamamaktadır.  Bu konuda, ülkenin siyasi ve idari sisteminde bazı eksiklikler bulunmaktadır. Bu eksikliğin giderilmesinde, aydınların ve halkın devreye girmesi ile, sistemin büyük bir güce...

Bu cümle ilk bakışta, garip ve anlamsız görünebilir. Fakat bazı gerçekleri dile getirdiğimizde, hiç de olağanüstü bir ifade kullanmadığım anlaşılacaktır. Yabancı  medya ve magazin anlayışı, hayatımıza hakim: İlk problem, sosyal medyanın, bütün kültürel ve ahlaki değerlerimizi yok ettiğine dair yüzbinlerce bilgi...

İçinde yaşadığımız hayat, madde ve mana dengesi ile kurulmuştur. Her faktörün bir sebebi ve karşıladığı bir ihtiyaç vardır. Ama biz, insan olarak ölçülerimizi kaybettiğimizde, bu dengeyi de bozmakta ve  bunun getirdiği sıkıntıları yaşamaktayız. Medeniyetler ve Ruh Dengesi: Bilebildiğimiz kadarıyla, insan...

Editör: Filistin’de Ateş Kes, neyi ifade ediyor? Şener: Filistin’de büyük bir mücadele verildi. Tarihin kaydettiği, belki de en büyük direniş ve sabır örneği ortaya konuldu. Emperyalist güçler,  böyle bir direnişle karşılaşacağını hesap edemedi. Buna karşılık, Batılı ülkelerin her yönden desteklediği...

Ülkelerin geleceği her zaman, göründüğü veya gösterildiği gibi olmuyor. Özellikle Siyaset, kendi varlığını sürekli hale getirmek için, çoğu zaman gerçekleri açıklamak yerine, beklenilen durumları halka aktarma yolunu seçer. Gerçeklerin Gizlenmesi: Olayların gerçek yüzü,  işin içinde olan veya aklıyla hareket eden...

Cemaat hayatına ihtiyacımız var Cemaat, aslında sosyolojik bir gerçek. Fakat, günümüzde; temelsiz ve kulaktan dolma bilgiler ile insanlar, bazı kavramların doğru cevaplarını alma imkanını kaybetmektedirler. Cemaatin sosyal ve kültürel boyutu: Cemaat, aile ve akrabadan sonra, onları da içine alabilecek şekilde...

Sevgili olmak mı, Yoksa Felaketlerle Yüzyüze gelmek mi? Günümüz modern dünya, geçmişin alışkanlıklarını değiştirme konusunda son derece acımasız. Aydınlanma ile Batı’nın geçmişe düşmanlığı” gerçekten çok önemli bir “sosyolojik vaka” ve birçok konu da, bu geçmişle olan bağın koparılmasıyla ilgili. Geçmiş...

İnsan Haklarının Önemi İnsan hakkı kavramı, batılı literatüründe, son on yıl içerisinde ciddi bir biçimde dile getirilen bir kavram olarak, karşımıza çıkmaktadır. Şüphesiz bundan önce de insan ve hürriyeti, toplumların en önemli konularından biriydi ama, son yıllarda bu terimin gündeme...

İnsanı, kendi inanç ve değer sistemi içerisinde açıklamak ve düşünmek durumundayız. Aksi halde, onu ne adına ve niçin sorguladığımız belli olmaz ve manasız bir çaba içerisine girmiş oluruz. Bugün de, birçok meselenin anahtar kavramı olan “insanın mevkii ve rolü” konusunda...

Türkiye, bazı alanlarda önemli gelişmeler içine girerken, hayatın birçok alanında çok ciddi sıkıntılar kendisini göstermektedir. Bunların başında, adaletin tam olarak gerçekleşmemesi, iktisadi sistemin acımasızlığı ve toplum katmanlarının birbiriyle olan ilişkilerinin güvene dayalı özelliğini kaybetmesi gelmektedir. Adalet Anlayışı, ciddi tehlike içinde:...

Hayatımızı geriye doğru bir film şeridi gibi hatırlamaya çalıştığımda, bazı faydalı çalışmalar dışında, genel olarak bir dağılma, yozlaşma ve belirsizlik içine girdiğimizi fark ediyorum. Bu durum, acaba hangi sebeplerin sonucunda ortaya çıktı diye düşünmemiz gerektiğini ve bir değerleme yapmamızın önemli...

Liberalizm, Batı toplumunda ortaya çıkan bir anlayış. Liberallik, temelde insan ve grupların “hür” olmasına dayanmaktadır. Aslında hürriyet, temel insan hakları ile sınırlı olması gerekirken, liberal anlayışta, her türlü kontrol sisteminin ortadan kaldırılması görüşü savunulmaktadır. Liberalizm Sorumsuzluğu Öngörüyor: İnsan toplumlarının medenileşmesi,...

Yaşadığımız ülke ve toplumda, bir köle veya esir olarak yaşamadığımızı biliyoruz. Yeri geldiğinde, ferdi haklarımız için her türlü mücadeleyi verip, hakkımızı alabilme imkanımız var. Fakat, toplumsal sorumluluklarımızı  üstlenip onları yerine getirmek yerine, onu birilerine havale etmekten de çekinmiyoruz. Toplumsal sorumluluktan...

Sömürgecilik, Batılı ülkelerin kendilerinde başka ülkeler üzerinde hak iddia ettiği görüşünden yola çıkılarak başlatılmış “tarihi bir istila” hareketidir. Fakat, birçoğumuz bu dönemin geçmişte kaldığını sanıyor ve onun yeni anlayış ve politikalar ile devam etmiş olabileceğini düşünemiyoruz. Batı Sömürgeciliği Devam ediyor:...

Hayatımıza şöyle genel olarak göz gezdirdiğimizde, kendimiz ve toplumumuz için gerekli işlerden çok gereksiz işler ile meşgul olduğumuzu ve özellikle de kendi kişilik ve kimliğimizi çeşitli odakların etkisine bıraktığımızı görebiliriz. Kendi varlığımızla yüzleşmek: İnsan, en muhteşem ve mükemmel bir özellikle...