Kırgızistan’da Cumhurbaşkanlığı adaylarının sayısı artarken mücadele de kızışıyor

Mirat Haber Ajansı

Kırgız parlamentosunun yeni başkanı da Ocak ayındaki erken cumhurbaşkanlığı seçimlerine katılmayı planlayanlardan. Hareket, Orta Asya’nın en çalkantılı siyasi sahnelerinden birinde daha da fazla kafa karışıklığı yarattı. Başkan Kanatbek Isaev’in, mevcut Başkan Vekili Sadyr Japarov’un başkanlık yarışına katılmaya hak kazanmak için istifa etmeyi planladığına inanılan Aralık ayında geçici olarak başkanlık yetkilerini devralması bekleniyordu. 10 Ocak için yeni bir cumhurbaşkanlığı seçimi yapılırken, Ekim ayında kitlesel protestoların ani ve köklü liderlik değişikliklerine yol açmasından bu yana ortaya çıkan anlaşmazlıklar nedeniyle parlamento seçimlerinin yeniden planlanması askıya alındı. Isaev, parlamentodaki bir fraksiyonun üyeleri olan Respublika-Atayurt grubunun kendisini cumhurbaşkanlığına aday gösterme kararı sonrasında istifa etmeye karar verdiğini söylemişti. Milletvekilleri açıklamasının ardından meclis başkanlığı görevine Talant Mamytov’u seçmişti.

Isaev, 4 Ekim parlamento seçimlerinin resmi sonuçlarına meydan okuyan kitlesel protestoların ardından 13 Ekim’de parlamento başkanlığına seçildi. Bu huzursuzluk, önceki meclis başkanı olan hükümeti devirdi ve Başkan Sooronbai Ceenbekov’un istifasına yol açtı. Gözlemcilerin çoğu, Ceenbekov’un Ekim ayı ortasında istifa etmesinden sonra Isaev’in Kırgız yasalarına uygun olarak cumhurbaşkanlığı yetkilerini devralmasını bekliyordu. Ancak 45 yaşındaki Isaev daha sonra devlet başkanı olmayı reddetti ve milletvekilleri başkanlık yetkilerini Japarov’a devretti. 51 yaşındaki Japarov, ancak protestoların ortasında başbakan oldu ve bu da seçim yetkililerinin parlamento oylamasının sonuçlarını iptal etmesine neden oldu. Japarov, ilk sokak gösterilerinin ortasında siyasi bir rakibi kaçırmaktan hapis cezasını çekmekte olduğu hapishaneden serbest bırakılmıştı. Japarov, seçim kurallarını değiştirmek için anayasada değişiklikler başlattı. Ayrıca, oylamanın iki ay içinde gelmesi şartına rağmen, 20 Aralık için geçici olarak belirlenen yeni parlamento seçimlerini 2021’de belirsiz bir tarihe erteleyen yasal değişiklikler imzaladı. Bu karar, 10 Ocak 2021’deki erken cumhurbaşkanlığı seçimlerinin önünü açtı. Mevcut Kırgız yasasına göre, vekillik veya geçici sıfatla görev yapan herhangi bir kimse, başka görev için aday olamıyor. Ancak Japarov, Aralık ayında istifa ederek uygun hale geleceğini savundu. Başkanlığa aday olan beşi önde gelen resmi aday olmak üzere çok sayıda siyasetçi var.