Kritik Nükleer Hamle: İran Uranyumu Türkiye’ye mi Geliyor?

Ankara’dan Kritik Nükleer Hamle: İran Uranyumu Türkiye’ye mi Geliyor?

İsrail basını Haaretz gazetesinin haberine göre, Türkiye, İran ile ABD arasındaki nükleer gerilimi azaltmak amacıyla önemli bir diplomatik adım atmaya hazırlanıyor. Ankara, İran’ın elindeki yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyumun bir kısmını kendi topraklarında depolamayı teklif edebileceğini üst düzey bir Türk yetkiliye dayandırarak bildirdi.

Habere göre teklif, İran’ın yaklaşık 440 kilogram yüzde 60 saflıkta zenginleştirilmiş uranyumunu (ve diğer stokları) kapsıyor. Türkiye, bu materyalin asla İran’a iade edilmeyeceğine dair garanti verebileceğini belirtiyor. Bu öneri, Tahran’ın nükleer programına ilişkin Batı endişelerini gidermek ve olası bir ABD askeri müdahalesini önlemek amacıyla masaya konulabilir.

Bu hamle, 2010 yılında Türkiye, Brezilya ve İran arasında imzalanan (ancak hayata geçmeyen) uranyum takas anlaşmasını hatırlatıyor. O dönemde İran, düşük seviyede zenginleştirilmiş uranyumu Türkiye’ye göndermeyi kabul etmiş, karşılığında araştırma reaktörü için yakıt almayı planlamıştı.

Şu anki bağlamda ise gelişmeler şöyle:

• ABD Başkanı Trump’ın İran’a yönelik sert tutumu ve geçen yılki askeri saldırılar sonrası gerilim zirvede.
• İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ABD ile “adil ve eşit” müzakereler talimatı verdi.
• ABD Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin 6 Şubat’ta İstanbul’da görüşmesi bekleniyor (Türkiye, Katar ve Mısır’ın arabuluculuğuyla).
• Rusya da benzer şekilde İran’ın uranyumunu depolama/işleme teklifinde bulundu, ancak İran bu konuda isteksiz görünüyor ve bazı yetkililer “uranyum transferi planımız yok” diyor.

Türk yetkililer, bu teklifin diplomasiye odaklanmayı ve Trump yönetiminin olası saldırısını ertelemeyi amaçladığını vurguluyor. ABD’nin Türkiye’yi Rusya’ya kıyasla “daha güvenilir bir emanetçi” olarak görebileceği de belirtiliyor.

İran tarafında ise karışık sinyaller var: Bazı yetkililer esneklik gösterilebileceğini söylerken, üst düzey isimler uranyum stoklarının dışarı çıkarılmasına karşı çıkıyor.

Bu teklif gerçekleşirse, Türkiye bölgedeki arabuluculuk rolünü güçlendirmiş olacak ve nükleer krizde kritik bir “hamle” yapmış olacak.

İslami Haber ”MİRAT” – YouTube