Etiket: Bilgi

İKTİDARIN MEŞRUİYET ARAYIŞI VE BİLGİNİN SİYASALLAŞMASI: ULEMADAN MODERN AKADEMİSYENE BİLGİ-İKTİDAR SAVAŞI Egemen güçlerin varlıklarını sürdürme ve toplumsal rıza üretme arayışı, tarih boyunca bilginin ve bilgiyi üreten sınıfın siyasallaştırılmasıyla seyretti. Erken dönem İslam toplumlarında devlet otoritesine karşı mesafe koyan, adalet ilkesini siyasi ikbalin üstünde tutan bağımsız “ulema” modelinden; modern dönemde ulus-devletlerin...

GÖRMEDİĞİNE İNANMAK Kuran’ı kimlerin anlayabileceği Bakara Suresinin 3. ayetinde şöyle tarif edilmeye başlanıyor: اَلَّذ۪ينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ وَيُق۪يمُونَ الصَّلٰوةَ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنْفِقُونَۙ “Onlar görünmeyene inanır, namazı temel kurar, verdiklerimizden iyiliğe harcar.” Gayba imana, elle tutulmaz, gözle görülmez kavramlara inanmaya, soyut düşünmek diyoruz. Görmeden, dokunmadan, beş duyuyla kesinleştirmeden inanmak, soyut düşünmek, mantıksal...

BİLGİ SAHİBİ OLMAK İLE BİLİNÇ SAHİBİ OLMAK ARASINDAKİ FARK İnsan çok şey bilebilir fakat bildiği şeylerin insanı olmayabilir. Kur’an okuyabilir fakat karşılaştığı hadiseleri Kur’an’ın ölçüsüyle değerlendirmeyebilir. Allah’ın hüküm sahibi olduğunu söyleyebilir fakat hayatının kritik kararlarında başka ölçüleri belirleyici hâle getirebilir. Helali ve haramı öğrenebilir fakat menfaatiyle hüküm karşı karşıya geldiğinde...

DÜNYA NÜFUSUNUN DÖRTTE BİRİ, EKONOMİNİN YÜZDE 8’İ: İSLAM DÜNYASININ 2050 MESELESİ Dünya nüfusunun yaklaşık dörtte biri… Yaklaşık 2 milyar insan… 57 ülke… Dünyanın en önemli enerji kaynaklarının ve stratejik ticaret yollarının önemli bir bölümü… Genç nüfus, geniş tarım alanları, petrol, doğal gaz, madenler ve ciddi bir sermaye birikimi… Böylesine büyük...

ANLAMIN ONTOLOJİK ZEMİNİ VE İLAHİ ÖZÜ: VARLIĞIN VE İNSANIN HAKİKAT ARAYIŞI Giriş: Anlamın Aşkın Karakteri ve Tanımı Anlam, en üst düzeyden bir kuşatıcılıkla ele alındığında, yalnızca insan hayatını tanzim eden bir unsur değil; varlığın mahiyetini, ilişkiler ağını, tavır ve davranışların ontolojik karşılığını belirleyen temel dayanaktır. Bir öznenin yapıp etmelerinin hakikat...

Yeniden İslâmî Medeniyet Mümkün mü? – 1 MODERN MEDENİYETİN BÜYÜK ÇELİŞKİSİ: İNSAN DÜNYAYA HÜKMETTİ, KENDİNE HÜKMEDEMEDİ Medeniyet tartışmasına doğru yerden başlayabilmek için önce medeniyetin ne olduğunu açıklamak gerekir. Çünkü bugün medeniyet çoğu zaman gelişmiş ekonomi, ileri teknoloji, güçlü devlet, düzenli şehirler, yüksek eğitim seviyesi ve maddî refahla özdeşleştirilmektedir. Oysa bunların...

YAPAY ZEKÂ ÇAĞINDA BİLGELİĞİN ÖNEMİ Günümüzde yapay zekâ hayatın her köşesinde kendisine yer ediniyor, insan zekâsıyla adeta yarışıyor. Tıp, hukuk, eğitim, finans ve daha sayamayacağımız birçok alanda bir yandan işlerimizi kolaylaştırıyor, diğer yandan yeni soruları beraberinde getiriyor: Acaba çok gelişmiş bir yapay zekâ insana hükmedebilir mi? Yapay zekâya ne kadar...

Kısa Yazmak Zaruri mi? Okunmayan Uzun Yazı mı, İhtiyaç Duyulmayan Yazı mı? Son yıllarda yazı yazanlara sıkça şu tavsiye veriliyor: “Uzun yazmayın; insanlar okumuyor. Kısa yazın ki sonuna kadar okunsun.” Kısa ve öz yazmak elbette bir meziyettir. Gereksiz sözleri ayıklamak, meramı berraklaştırmak ve düşünceyi mümkün olduğu kadar açık ifade etmek,...

İRADE VE ŞAHSİYET: İNSANIN VARLIK VE İSTİKAMET MÜCADELESİ Giriş: Varlık Skalasında İnsanın Yeri ve İrade… İnsanın varlık hiyerarşisindeki konumunu belirleyen en temel ve ayırt edici özellik ‘irade’ sahibi olmasıdır. İrade, sadece bir şeyi tercih etme veya karar alma mekanizması değil; maddi bir karşılığı olmayan, tamamen ‘manevi, ruhsal ve soyut’ bir...

NİTELİKSİZ NİCELİĞİN ÇIKMAZI Temmuz ve ağustos aylarında Karadeniz bir başka güzeldir. Özellikle Ordu, Giresun ve Trabzon’da bu aylar, fındık mevsimi demektir. Bu yüzden gurbette yaşayan bu yörenin insanları, doğdukları topraklara dönüp hem sıla-i rahim yapmak hem fındık toplamak hem de yaylaların serin havasını teneffüs etmek isterler. Bu, onlar için sıradan...

ALGI, OLGU, BİLGİ VE KUŞATICI DÜŞÜNCENİN İNŞASI Günümüz toplumsal yapısında en derin kırılmalar, kendilerini “entelektüel”, “aydın” ya da “topluma öncü” olarak takdim eden kesimlerin ahlaki ve eylemsel tutarsızlıkları zemininde yaşanmaktadır. Büyük iddialarla ortaya çıkan, ancak pratik hayatta taşıdıkları değerlerin tam zıddı bir savrulma sergileyen bu figürler, toplum nezdinde telafisi güç...

HAKİKATİN İZİNDE: ÇAĞI DOĞRU  OKUMAK İnsanlık tarihi incelendiğinde açıkça görülen en önemli hakikatlerden biri şudur: Toplumları değiştiren asıl güç, çoğu zaman orduların büyüklüğü, ekonomilerin zenginliği veya devletlerin siyasi kudreti değildir. Tarihin akışını belirleyen asıl unsur, insanın dünyayı nasıl anlamlandırdığı, olayları hangi ölçülerle değerlendirdiği ve yaşadığı çağın arka planını ne kadar...

İNSANIN VARLIK SERÜVENİ Giriş: İnsanı Anlama Çabasının Sürekliliği İnsan, tarih boyunca kendisini anlamaya çalışan tek varlık olmuştur. Bu çaba, felsefenin, dinin, sanatın ve bilimin temel motivasyonlarından biridir. İnsanın kim olduğu, nereden geldiği, neyi amaçladığı ve nereye yöneldiği soruları, sadece teorik değil aynı zamanda varoluşsal bir zorunluluk olarak ortaya çıkar. İnsan,...

BİLGİDEN HİKMETE, İLİMDEN İHYAYA İslam ümmetinin bugün yaşadığı krizlerin önemli bir kısmı, bilgi eksikliğinden değil, bilginin doğru istikamette kullanılmamasından kaynaklanmaktadır. Geçmiş dönemlerle kıyaslandığında dinî bilgiye ulaşmak hiç olmadığı kadar kolaydır. Tefsirler, hadis kaynakları, ilmî sohbetler ve eğitim içerikleri birkaç dokunuşla insanların önüne gelmektedir. Buna rağmen Müslümanların zihninde ciddi bir dağınıklık...

YAŞADIKÇA ÖĞRENMEK: HAYATA DAİR DÜŞÜNCELER İnternet sitelerinde yer alan “Oğullar babaları hakkında ne düşünür?” başlığı altında verilen bilgiler, oldum olası ilgimi çekmiştir. Bu yazıda bir çocuk, 6 yaşına geldiğinde, “Babam her şeyi biliyor”; 10 yaşına geldiğinde, “Babam çok şey biliyor”; 15 yaşına geldiğinde, “Ben de babam kadar biliyorum”; 20 yaşına...

 İNSAN OLMAK: AKIL, VİCDAN, İRADE VE SORUMLULUK İnsan olmak, yalnızca biyolojik bir varlık olarak dünyaya gelmek değildir; asıl mesele, bu varoluşu anlamlandırabilmek, ona değer katabilmek ve onu ahlâkî bir zemine oturtabilmektir. Diğer bir ifade ile insan olmak, bu biyolojik varlığı/beşeri, ahlâkî bir  varlığa/insana dönüştürebilmektir. Zira beşer kavramı, insan denilen bu...

BİLGİ VAR, ANLAM YOK: MODERN İNSANIN KAYIP MEDENİYETİ Modern insan çok şey biliyor… Ama çok az şey anlıyor. Bilgi çoğalıyor. Teknoloji büyüyor. Güç artıyor. Fakat aynı zamanda adalet kayboluyor, anlam zayıflıyor ve insan yönünü kaybediyor. Peki kendimize hiç şu soruyu sorduk mu? Tevhid hayatın merkezine dönmeden gerçek bir medeniyet kurulabilir...

Son dakika haberleri, anlık gelişmeleri takip etmenin en hızlı yoludur. Günümüzde, bu haberler hayatımızın her alanında etkili rol oynamaktadır.