Türkiye’nin Suriye’de Hava Üssü Kurma Girişimi İsrail’in Endişelerini Artırıyor

İsrail’in Türkiye Korkusu

İtalyan “Scenari Economici” ve Rus “Nezavisimaya” gazetesi, Türkiye’nin Suriye’de artan nüfuzuna ve Ankara’nın ülkenin orta kesiminde yer alan “T4” hava üssüne hava savunma sistemleri ile taarruz amaçlı insansız hava araçları konuşlandırma hazırlıklarına dikkat çekti. Bu gelişmelerin İsrail’de büyük bir endişeye sebep olduğu vurgulandı.

İtalyan haber sitesinde yazan Fabio Lugano, Ankara ile Şam yönetiminin, geçen Aralık ayında Beşşar Esed rejiminin devrilmesinden bu yana ortak bir savunma anlaşması için müzakereler yürüttüğünü belirtti. Bu anlaşma kapsamında Türkiye’nin, şu an etkin bir hava savunma sistemine sahip olmayan yeni Suriye hükümetine hava desteği ve askerî koruma sağlamayı taahhüt ettiği aktarıldı.

Yazar, Ankara’nın, Suriye’de istikrarı tesis etmeyi askerî kapasitesine dayanarak hedeflediğini, Rusya ve İran’ın çekilmesiyle oluşan boşluğu doldurmak istediğini ve DAEŞ ile mücadeleye ağırlık vermeyi amaçladığını ifade etti. Bunun, ABD’nin bölgeden çekilmesini ciddiyetle değerlendirmesi için temel bir şart olduğu belirtildi.

Hava Savunma Sistemleri

İtalyan haber sitesine göre Türkiye, “Tiyas” olarak da bilinen “T4” hava üssünü kontrol altına alma yönünde adımlar atmaya başlamış ve burayı hava savunma sistemleriyle donatma hazırlıkları yapmaktadır. “Middle East Eye” adlı haber sitesine konuşan güvenilir kaynaklara göre, Türkiye’nin bu üssü yeniden inşa etme planları bulunmaktadır. Zira bu üs, geçtiğimiz hafta İsrail tarafından ağır bir saldırıya uğramıştır.

Haberde, bir kaynağın şu sözlerine yer verildi: “T-4 üssüne ‘Hisar’ tipi bir hava savunma sistemi yerleştirilecek ve böylece üs hava savunma kalkanı altına alınacaktır.” Kaynak, sistemin devreye girmesiyle birlikte üssün tekrar faaliyete geçeceğini, gerekli tesislerin eklenmesiyle daha da genişletileceğini belirtti. Ayrıca Ankara’nın buraya keşif amaçlı insansız hava araçları (İHA) ile uzun menzilli saldırı kabiliyetine sahip silahlı İHA’lar konuşlandırmayı planladığı ifade edildi.

Yazar, bu üssün Türkiye’nin bölgedeki hava kontrolünü sağlamasına yardımcı olacağını ve Suriye çölünde hâlâ aktif hücrelere sahip olan DAEŞ ile mücadelesine destek vereceğini vurguladı. Ankara’nın, bu üste kısa, orta ve uzun menzilli savunma yeteneklerine sahip çok katmanlı bir hava savunma sistemi kurmayı amaçladığı ve bu sistemin savaş uçaklarından İHA’lara ve füzelere kadar çeşitli tehditlere karşı koyabilecek kapasitede olacağı belirtildi.

Bir başka kaynağın sözlerine yer verilen haberde, Türkiye’nin bu üste konuşlandıracağı hava savunma sistemleri ve insansız hava araçlarının, İsrail’in bu bölgeye hava saldırıları düzenlemesini caydıracağı belirtildi.

S-400 Sistemi

Rus “Nezavisimaya” gazetesinde yazan İgor Sobotin, Ankara ile Şam arasında geliştirilmekte olan savunma anlaşması çerçevesinde, Rus yapımı “S-400” hava savunma sistemlerinin Suriye’ye konuşlandırılma ihtimaline dikkat çekti.

Haberde, Türkiye’nin “S-400” sistemlerini geçici olarak Suriye’ye sevk edebileceği ve bu sistemlerin bir hava üssü hazır hâle gelene kadar orada kalabileceği ifade edildi. Ancak, bu konuda nihai bir karar alınmadığı ve Türkiye’nin, bu sistemlerin sevki için Rusya’nın onayına ihtiyaç duyduğu belirtildi. Buna rağmen, Ankara’nın, Suriye’nin geçici yönetim başkanı Ahmed Şaraa ile güven ortamını koruyabilmek adına Moskova’nın bu sevkiyatı onaylayacağını umduğu aktarıldı.

Rus gazetesine göre, önümüzdeki haftalarda bu hava üssünün, Türkiye ile İsrail arasında doğrudan bir çatışmanın başlangıç noktası olup olmayacağı netlik kazanacaktır. Bu senaryonun, son haftalarda en çok konuşulan ihtimal olduğu vurgulandı.

Raporda ayrıca, Suriye’deki geçici yönetimin, ABD ile gelecekteki ilişkilerine dair tutumunu yakın zamanda açıklayabileceği öne sürüldü. Bu açıklamanın, Ahmed Şaraa ile Donald Trump arasında Suudi Arabistan ziyareti sırasında gerçekleşmesi beklenen görüşmenin ardından yapılabileceği belirtildi.

İsrail’in Endişeleri

İsrail, Esed rejiminin geçen Aralık ayında çökmesinden bu yana Suriye’deki askerî tesisleri düzenli olarak hedef almaktadır. Son dönemde özellikle “T-4” üssü çevresindeki İsrail hava saldırılarında belirgin bir artış olduğu kaydedildi. Geçen hafta, İsrail Hava Kuvvetleri’nin “T-4” ve “Tedmur” hava üslerine saldırılar düzenleyerek pistleri ve stratejik kaynakları hedef aldığı bildirildi.

Bu gelişmeler üzerine, bir İsrailli güvenlik yetkilisi, pazartesi günü yaptığı açıklamada, Suriye’de bir Türk hava üssü kurulmasının İsrail’in operasyonel hareket serbestisini zayıflatacağını belirtti ve bunun “potansiyel bir tehdit” oluşturduğunu vurguladı.

Haberde, Gazze’ye yönelik 2023 yılında başlayan İsrail saldırılarının ardından, Türkiye ile İsrail arasındaki tansiyonun yükseldiği ve bu sürecin, iki ülke arasındaki kısa süreli uzlaşma dönemine son verdiği hatırlatıldı.

Yazar, Esed rejiminin çöküşü ve Türkiye’nin Suriye’de artan nüfuzunun, İsrail’de giderek büyüyen bir endişeye yol açtığını ve Tel Aviv yönetiminin Ankara’yı, bölgedeki İran tehdidinden bile daha büyük bir tehlike olarak görmeye başladığını ifade etti.

Hava Üstünlüğü Mücadelesi

Haberde, Türkiye’nin, Suriye’de yeniden inşa çalışmalarına yönelik hava sahasını koruyabilmek amacıyla “T-4” ya da “Tedmur” üslerine Rus yapımı “S-400” sistemlerini konuşlandırma seçeneğini değerlendirdiğine dair bilgiler olduğu aktarıldı. Ancak, bu konuda henüz nihai bir karar alınmadığı, çünkü Rusya’nın onayının gerektiği vurgulandı. Yine de, menzili 400 kilometreyi bulan “S-400” sisteminin bölgeye yerleştirilmesinin İsrail için doğrudan bir tehdit olacağı ve muhtemelen askerî gerilimi artıracağı ifade edildi.

Yazar, Türkiye’nin bir yandan da ABD ile “F-35” savaş uçaklarını temin etmek için müzakereler yürüttüğünü ve bu bağlamda 2019’da “S-400” satın alımı nedeniyle maruz kaldığı Amerikan yaptırımlarının kaldırılmasını hedeflediğini belirtti.

Geçtiğimiz ay yapılan bir telefon görüşmesinde, ABD Başkanı Donald Trump ile Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın, Türkiye’nin “F-35” programına yeniden dâhil edilmesi için atılabilecek adımları görüştüğü kaydedildi. Amerikan yasalarına göre Türkiye’nin “F-35” programına dönebilmesi için “S-400” sistemlerinden tamamen vazgeçmesi gerekmektedir.

Son olarak, İsrail’in, Türkiye’nin “F-35” savaş uçaklarına sahip olmasına kesinlikle karşı olduğu ve bunun, İsrail’in bölgedeki askerî üstünlüğünü ciddi şekilde zayıflatabileceği görüşünde olduğu belirtildi.

Kaynak: İtalyan basını + Nezavisimaya

Tercüme: Ahmet Ziya İbrahimoğlu

Mirat Haber – YouTube