TÜRKİYE’DEKİ DİZİ KRİZİ VE DEĞERLERİMİZE YÖNLENDİRMENİN TAM ZAMANI

Ülkemizde insan doğasıyla ve İslamî değerlerle çatışan televizyon dizileri ıslaha muhtaç. Ancak dizilerin ıslahı konusunda çözülmesi gereken ciddi sorunlar da var. Biz yıllar önce dizilere ilişkin teklifler sunmuştuk.

Hükümetimizin, milletimizin iman ve ahlak değerlerini koruma, gençliğimizi bilime, üretime ve erdemlere yöneltme gibi bir amacı varsa yönlendirme ve katkı vermenin tam zamanı.

AHMET HAKAN

Ahmet Hakan, “Benim gözümde çok başarılı bir televizyon yöneticisidir” dediği Demirören Medya TV Grup Başkanı Murat Yancı ile Türkiye’deki “dizi krizi”ni konuştu. Biz, bilgilendirici bulduğumuz bu sohbetin önemli gördüğümüz bölümlerini aktaracağız, sonra da teklifimizi sunacağız.

***

– Ne oluyor dizi dünyasında? Bir krizden söz ediliyor. Nedir bu krizin altında yatan temel neden?

MURAT YANCI: Yaptığımız dizilerin kalitesiyle, senaryosuyla, izlenmesiyle ilgili bir kriz değil bu. Krizin temel nedeni şu: Dizi maliyetleri inanılmaz artarken Türk medyasının reklam geliri hızla düşüyor. Bu arada şunu da belirteyim: Sadece diziler değil, programların birçoğu da maliyetini karşılayamıyor.

– Neden böyle oluyor?

MURAT YANCI: Televizyonlar inanılmaz bir kısıtlamayla karşı karşıya. Bazı reklamların Türk televizyonlarında yayınlanması yasakken dijital platformlarda hiçbir sınırlama yok. Her türlü reklamı çatır çatır yayımlıyorlar. Bir örnek vereyim: Takviye gıdaların reklamları bize yasak ama dijitale serbest. Bizde reklam sınırlaması ve denetim varken sanal platformlara hiçbir sınır yok. Buradan haksız rekabet çıkıyor. Bir de işin şu tarafını düşünün: Biz yüz milyonlarca liraya çekilen dizileri halka ücretsiz sunuyoruz, dijital platformlar parayla satıyor.

– “Bu koşullarda yeni dizi yapılması imkânsız” diyenler var. Gerçekten durum bu kadar vahim mi?

MURAT YANCI: Evet, bu kadar vahim. Yeni dizi ve program yapılmasını imkânsız hale getirecek koşullarla karşı karşıyayız.

– Televizyon yöneticileri ve yapımcılar bir araya gelip bu krizi ele alıyorlar mı?

MURAT YANCI: Biz sektörün bileşenleri olarak konuyla ilgili toplantılar yaptık, yapıyoruz. Bu toplantılarda dizilerin toptan kaldırılması bile tartışılıyor. Çünkü dizi ve program maliyetlerini karşılayacak reklam yok.

– Eğer diziler biterse bu neye yol açar?

MURAT YANCI: Günlük ortalama 3 saat 38 dakika televizyon izleyen bir ülke için bu bir yıkım demek. Halkın en büyük eğlencesi bu. Çözüm gelmezse sektör için büyük yıkım olur. Ortada televizyon diye bir şey kalmayacak.

– Türk televizyonlarının denklemden çıkması halinde meydan kimlere kalacak?

MURAT YANCI: Meydan tamamen kontrolsüz sanal / dijital platformlara kalacak. Televizyonların denklemden çıkması bir milli güvenlik sorununa yol açar. Hep şikâyet edilen şiddet, uyuşturucu ve her türlü sapkın içeriklerle dopdolu olan sanal ve dijital platformların önü iyice açılacak. Dijital bağımlılık daha da artacak. Algoritmalarla belirlenen gündemlere teslim olacağız.

– Ne yapmak gerekiyor?

MURAT YANCI: Acil bir şekilde maliyetlerin düşürülmesi gerekiyor. Dizi sektörünün tüm bileşenlerinin burada ortak adımlar atması şart. Türkiye’nin yumuşak gücü olan ve katma değeri çok yüksek olan dizi sektörü çok önemli. Yaklaşık 1 milyar dolara ulaşan dizi ihracatımız var. Önlem alınmazsa önümüzdeki dönemde dizi ihracatı bitecek. Bu diziler… Türkçe öğretti. Türkiye sempatisi oluşturdu. Yumuşak gücümüz oldu. Sektör biterse dünyadaki bu etkimiz de biter.

– Ne istiyorsunuz sonuç olarak?

MURAT YANCI: Birçok Batı ülkesi, ülkesinin dizi sektörünü destekleyip teşvik ediyor. Mesela İspanya’da dizi maliyetlerinin yüzde 40’ına kadar teşvik veriliyor. Birçok ülke sektöre vergi avantajları sağlıyor. Dizi sektörünün üzerindeki ağır yükün kaldırılması gerekiyor. Hem de hiç vakit kaybetmeden.

***

Yorumumuz

PROBLEM YANLIZCA MADDÎ DEĞİL

 Sohbeti okuduk. Dizilerin asıl müdahale edilmesi gereken yönü senaryolarıdır. Yoksa günümüzde olduğu gibi tembelliğe, zevkperestliğe, cinsel sapkınlıklara, kavatlığa ve bin bir çeşit entrikalara yönelik zararlı yönleri öne çıkmaya devam eder. Böylesi diziler insanlık değerleri adına milletimize de insanlığa da ne verebilir? Ama okuduğumuz sohbette böyle bir mesele bile yok. Problem yalnızca parasal. Gerçi o da önemli.

TEKLİFİMİZ

Geliştirilebilir teklifimiz şöyleydi:

1. Sinema ve televizyon merkezimiz olan İstanbul’da her tür sinema filmi ve dizi yapılmasına imkân sağlayacak dev platolar kurulmalıdır. Yapımına başlananlar tamamlanmalıdır.

2. Kültür ve Turizm Bakanlığı bünyesinde bağımsız bir Senaryo Yüksek Kurulu oluşturulmalıdır. İslâmî ve ahlâkî değerlerimiz konusunda bilgili ve bilinçli üyelerden oluşturulacak bu Kurul, büyük ödüller koyarak ülkemizin ilahiyatçıları, edebiyatçıları ve tarihçileri gibi kültürel güçlerini harekete geçirmeli, böylece zengin bir senaryo arşivi oluşturulmalıdır. Millî Eğitim Bakanlığı ve YÖK aracılığıyla devreye sokulacak ortaöğretim kurumlarımızın ve üniversitelerimizin katkılarıyla bu amaç gerçekleştirilebilir.

3. Bu yolla oluşturulup onaylanacak senaryoların çekimini üstlenecek yapımcılar, kurulan platolardan ücretsiz veya sembolik bir ücretle yararlandırılmalıdır. Ödül alacak yapımlara ayrıca teşvik ödülleri de verilmelidir. Özel kişi ve kurumlar tarafından sunulacak ve kabul edilecek senaryoların yapımcılarına da aynı imkânlar sunulmalı ve ödüller verilmelidir.

Teklifimize vergi indirimi gibi birtakım ilaveler yapılabilir.

Milletimizin hali ve geleceği için önemi büyük olan dizi konusuna iktidarımız önem vermeli ve dizi sektörünü yardımları aracılığıyla yönlendirmelidir.

Ama ayağa kalkmasını istediğimiz iktidar nerede? Dileriz ortaya çıkar.

Ali Rıza Demircan

Yazarımızın Diğer Yazılarını Okumak İçin Lütfen Bu Linki Ziyaret Ediniz.

Mirat Haber – YouTube