Gençlerden Gelen İlginç Sorular ve Anlamlı Cevaplar – 3 İNANÇ, GELENEK VE AHLAK ÜZERİNE SORULAR 9. Soru: Hocam, biz Müslüman bir coğrafyada doğduğumuz için mi Müslümanız? Eğer Hristiyan veya Budist bir ailede doğsaydık büyük ihtimalle o dine inanacaktık. Bu durumda bizim inancımız tamamen tesadüfi bir coğrafya kaderi değil midir? Anlamlı...
TAKVA/SORUMLULUK BİLİNCİ YERİNE, FİTNE-FÜCÛR MU SARDI BİZİ? Birine sordum: Ardından gıybet etmeyen, yalan yanlış konuşmayan, iftira etmeyen, kıskanmayan, öfkelenmeyen, sorumsuz, duyarsız, egoist olmayan, kuyumu kazmayan birilerine komşu olmak istiyorum? Adam beni aldı ve şehrin mezarlığına götürdü. “İşte aradığın yer, tam da burasıdır.” dedi… Ne?… İnsan ve insanlık, iman ve Müslümanlık...
GÜCÜN METAFİZİĞİ: BİLGİ, İRADE VE İLAHİ KAYNAK Giriş: Gücün Kavramsal Çerçevesi ve Varlıkla İlişkisi Güç, modern zihniyette genellikle maddi imkânlar, ekonomik üstünlük veya siyasi tahakküm ile sınırlandırılsa da, aslında hayatın tüm yansımalarına nüfuz eden külli ve temel bir kavramdır. En yalın tanımıyla güç, bir “yapabilme istidadı”, bir yetenek ve bu...
İKİ KÜLTÜR ARASINDA YAŞAMAK Kültür’ün belli bir düşünce, inanç ve ahlak ile yaşama olarak anlaşıldığını hemen herkes söylemektedir. Batı kaynaklı bu kelimeyi, ister istemez benimsemek zorunda kaldık. Çünkü, düşünce sisteminde bu kavramı açıklayan irfan ve umran gibi kelimeler, Batı bilgi ve kavram sisteminin zihinlere yerleştirilmesiyle kullanılamaz hale gelmişti. Kültür ve...
ÎMÂN DİLİMİZDE Mİ, HAYATIMIZDA MI? Îmân, Ahlâk ve Amel Bütünlüğü Üzerine İnsan, sadece söylediği sözlerle değil, o sözlerin hayatında meydana getirdiği değişimle tanınır. Îmân da böyledir. Îmân, yalnızca dil ile ifade edilen bir kabul veya zihinde taşınan bir bilgi değildir. Îmân, insanın Allah ile ilişkisini düzenleyen; düşüncesine, davranışlarına ve ahlâkına...
KALEM SURESİ 4. AYET: VAHYİN İNŞA ETTİĞİ AHLÂK – 2 Toplumsal Ahlâk: İnsanların Birbirine Güvenebildiği Dünya Ahlâk yalnızca bireysel fazilet değildir; toplumun görünmez taşıyıcı kolonudur. Bir toplumda doğruluk kaybolduğunda ticaret bozulur. Emanet duygusu kaybolduğunda kurumlar çürür. Adalet zayıfladığında hukuk güçlülerin aracı haline gelir. Merhamet yok olduğunda yoksul gözden çıkarılır. Hayâ...
KALEM SURESİ 4. AYET: VAHYİN İNŞA ETTİĞİ AHLÂK – 1 “Sen elbette yüce bir ahlâk üzeresin.” (Kalem Suresi, 4. ayet) Kur’an’ın insanlığa ilk hitaplarının arasında ahlâkın böylesine güçlü bir ifadeyle yer alması tesadüf değildir. Yaygın kabul gören nüzul tertibine göre Kalem Suresi, Alak Suresi’nin ardından vahyin ilk dönemlerinde inen surelerden...
İNSAN DEĞİŞEBİLİR Mİ? İRADE, AHLAK VE KARAKTER ÜZERİNE İnsan çoğu zaman kendisine ve başkalarına şöyle söyler: “Ben böyleyim, ben buyum.” Kimi zaman öfkesini, kimi zaman sabırsızlığını, kimi zaman kıskançlığını, kimi zaman da kötü bir alışkanlığını bu cümleyle açıklamaya çalışır. Sanki insan bir kez belirlenmiş, kişiliği tamamlanmış ve artık değişmesi mümkün...
ÂH TAKVA, ÂH SORUMLULUK! YÜRÜYORUM DİKENLERİN ÜSTÜNDE… EVET HÂLÂ… Hz. Ömer, Übey bin Kâ’b’a, takvânın ne olduğunu sormuştu. Übey sordu ona: “– Sen hiç dikenli bir yolda yürüdün mü ey Ömer?” O da, “Evet, yürüdüm.” deyince: “– Peki, ne yaptın?” Hz. Ömer: “Elbisemi topladım ve dikenlerin bana zarar vermemesi için...
YEREL VE KÜRESEL HELAKE YOL AÇAN İKİ VİRÜS: TUĞYAN VE FESAT (6) Fecr Suresi’nin tarihî kavimler üzerinden önümüze koyduğu o sarsıcı ibret aynasında, ilâhî mizanı çiğneyen medeniyetlerin aniden değil, sistemik bir çürüme silsilesiyle helake sürüklendiğini görmüştük. Surenin 11. ve 12. âyet-i kerimeleri, helak zincirinin pimi çekilmiş o iki tehlikeli halkasını...
KUR’AN VE SÜNNETE GÖRE İMAN-AHLAK İLİŞKİSİ Kur’an ve sünnet-hadis ilişkisini dikkate almadan Kur’an’ın verdiği mesajları anlama ile bu ilişkiyi dikkate alarak anlama arasında önemli bir farkın olduğu görülüyor. Zira Kur’an’da geçen kelimelerin kahir ekseriyetinin kavramsal; bazılarının da terimleştirilerek kullanıldığı; buna ilaveten tenzil sonrası dönemlerde oluşan ve gelişen mezheplerin de bazı...
AHLÂKSIZ DİNDARLIK OLMAZ Yüksek mahkeme üyelerinden genç bir dostumuz sohbetimiz sırasında şöylece sızlanır: Kendisinden yararlandığımız falanca hocamız konuşmasında yine yadırganacak sözler söyledi: Kardeşim bana senin dindarlığın değil insanlığın/ahlâkın lazım. Dindarlığı Ahlâktan Ayırmak Cehalettir Bir ara bizim cenahta “ahlâksız dindarlık” şeklinde de laflar edilmişti. Dindarlığı ahlâktan ve insanlıktan ayıran yaklaşım İslâmî...
İMANI KÂMİL OLMAYANIN AHLAKI DA OLMAZ İman alanında kemale ermeden ahlaktan bahsetmek abes olur. Çünkü biz ahlakı mevcut ortama uyum sağlamak şeklinde anlamıyoruz. Ahlak, insanın yaratılışındaki saflığı koruması, fıtratını muhafaza etmesi, Rabbine yönelik yaşaması ve yaratılışında var olan güzel hasletlerini iradeli şekilde geliştirerek devam ettirmesidir. Nitekim ahlak bir davranışlar manzumesidir....
TENZİL DÖNEMİNDEN MODERN DÖNEME KUR’AN OKUMALARI İnsan, yeteneği ve çabasıyla elde ettiği bilgi ve tecrübenin yanında, bunlarla ulaşamayacağı ve kesin olarak bilemeyeceği konularda da bilgi sahibi olmak isteyen bir varlıktır. Tarih boyunca bu ihtiyacın kutsal kitaplar ve nihayet Kur’an tarafından karşılandığı bilinmektedir. Nitekim insanın Allah, insan ve kâinatla olan ilişkilerini...
EBEVEYNLİKTE İHLAS Geçen gün bir dost meclisinde bir baba, kızını herkesin duyacağı şekilde uyardı. Anlık bir hatası üzerine uzun uzun nasihat etti. Kızın yüzü, yaptığı hatadan çok babasının tavrı karşısında düştü. Mahcubiyeti giderek öfkeye dönüştü. Baba ise sözlerini kızına bakarak değil, bize dönerek bitirdi: “Hep anlatıyoruz işte…” O an kıza...
KÖKSÜZ FİDAN OLMAZ, GÜVENSİZ İMAN OLMAZ Eman/emniyet, güven ve güvenilirlik olmadan iman olmaz. Ya ne olur? Emîn olmayan, güven vermeyen birinin sözde imanı, KÖR İNANÇ olur. Çünkü iman, dinî bir kavram olmadan önce ahlâkî bir kavramdır. Ahlâkî olmayan, kendini ve çevresini ıslah etmeyen, salih amele dönüşmeyen iman, dillerde tekrarlanan kuru...
ÇOCUKLARIMIZIN DÜNYASINI İMAR EDERKEN UKBASINI HARAP ETMEYELİM Bugün hangimiz evladımızın geleceği için uykusuz kalmıyoruz? Hangimiz dershaneler, özel dersler ve sınav maratonları arasında mekik dokumuyoruz? LGS’si, YKS’si, test kitapları, kurs ücretleri… Evladımız iyi bir liseye girsin, etiketli bir üniversite bitirsin, bileğine altın bir bilezik taksın, dünya hayatında sırtı yere gelmesin diye...
EŞOFMANDAN BAŞLAYAN KABALIK Acaba her şey eşofmanın yaygınlaşmasıyla mı başladı, diye düşünüyorum bazen. Gençlerin bu fazla rahatına düşkün, fazla umursamaz hallerini gördüğümde insan ister istemez geriye bakıyor… Bugünün ebeveynlerinin çoğu, benim gibi kolalı yakayla eğitime başlayan bir nesil. Hepimiz hatırlarız; başımızı fazla oynattığımızda boğazımızı kesen o yakanın acısını. Hal böyle...