Abdülaziz TANTİK

Bir düşüncenin en temel göstereni, onun sistematiğine uygun ferdin yeniden yapılandırılışı ve onun temsil özelliğidir…  Klasik düşünce, Modern düşünce veya İslami düşünce kendisine ait yeni bir varlık tanımı ve bu varlığın tekil anlamda önemi ile nasıl olması gerektiği konusunu açıklığa...

Geleceği belirleyen en temel etmen, şimdideki durumumuzu güçlendiren geçmişten aldığımız derstir. Geçmiş, şimdi ve gelecek birbirini besleyen ve bütünleyen unsurlar olarak önümüzde durmaktadır. Geçmişe takılı kalmak, geleceğe dair beklentiyi ortadan kaldıracağı için şimdiyi de olumsuz etkilemekten geri kalmayacaktır. Şimdide takılı...

Yaşadığımız gerçekler, İslam Dünyası diye bir dünyanın varlığının olmadığını bize göstermektedir. Ama bir buçuk milyar nüfusa ve elli yedi ülkeye sahip halkı müslüman olan ülkelerin varlığı da ayrı bir gerçeklik olarak önümüzde durmaktadır. Gazze olayı ve olup bitenlerin tarihi seyri...

La Demeden İllallah Denmez! Bir şeyleri yıkmadan yeni bir şeyi yapmanın imkânsızlığını anlayarak güne başlamak iyi bir başlangıç ve umudu diri tutacak bir eylemliliktir. Mevcut durumun kendisinin içerdiği sorunlara yönelik çözüm önerilerinin yeni sorunlara kapı araladığı giderek artan bir şekilde...

Yunan mitolojisi’nde, Prometheus veya Promete (Antik Yunanca: Προμηθεύς, ), muhtemelen “öngörü ve Titan ateş tanrısıdır”. Prometheus en çok tanrılara ateşi çalarak meydan okumasıyla ve ateşi teknoloji, bilgi ve uygarlık biçiminde insanlığa vermesiyle tanınır. Tanrılara meydan okumayı modern dönem, akıl üzerinden...

Vicdan, insanın sahip olduğu ve kendisini insan kılan yegâne özelliğidir. İnsanın yapıp ettiklerini tarafsız bir şekilde eleştiriye tabi kılan ve ona söylenmesi gerekeni direkt söyleyen tek özelliğidir. Hakikatin saf hali ile insanın buluşmasını sağlayan temel bir özelliğidir. İnsanların adalet ve...

Mevcuda olan mahkûmiyet çoğu zaman bir şeyi olduğu gibi görme ve onun taşıdığı anlamı kavrama konusunda sıkıntılar yaşatmaktadır. Aksa Tufanı konusunda da benzer bir durum yaşanmaktadır. Daha çok katliam boyutu ile gündeme taşınan ve bunun taşıdığı ehemmiyeti gündem dışı tutmadan...

Gazze ve Aldatma Oyunları… Sanal Dünya, aldatmaca üzerine kurulu bir yapıdır. İnsanlık giderek sanal bir dünyaya dönüşüyor. Bu sanallığın her alana sirayet etmesi ve her kesimi içine çekmesi ise başlı başına bir intihar anlamına geliyor. İnsan, ikna edilerek istenileni yapabilen...

Leyle-i Kadir olarak bilinen gece, İlahi buyruğun yeryüzü semasına ve oradan insana indirildiği bir zaman dilimidir. Kudretin tecellisi olan vahy insanoğluna indirilerek, yol gösterici olarak öne çıkması İlahi inayetin ta kedisidir. Bu gece, her hangi bir gece değildir. Bütün geceler...

Bu yerel seçimde Ak Parti, yönettiği birçok il ve ilçeyi kaybetti. CHP uzun bir aradan sonra ilk kez bu yerel seçimde birinci parti olarak çıktı. Bu sonuca yönelik Ekranlardan farklı yorumlar dinledik… Her yorumcunun kendi meşrebine göre yakaladığı bir gerçeği...

Hakikat, özü itibarı ile ulûhiyet planında varlığın iyiliğine işleyen bir sistemin insan tarafından algılanarak varlıkta barışı ikame için kullanılması ve her varlığın kendisi olarak var olma şartlarını belirgin kılmasına zemin oluşturan bir olgusal düzlemdir. Hakikatin birden fazla tanımı yapılabilinmektedir. En...

Varlığın varlığa çıkışını sağlayan şey onun var olma istencidir. Her istenç ise bir dua olarak varlık kazanır. İnsanın varolma biçimi de bu durumdan bağımsız değildir. Allah, varlığa dua/istenç yükleyerek onun var olma şartlarının başlangıcını inşa etmiştir. Bütün varlık ilahi olana...

Ramazan Ayı, insan için bir duraklama, nefes alma ve ne olup bittiği konusunda bir tefekkür edebilme zamanı sunar. Ramazan Ayı, yeni bir başlangıç ve zamanı yeniden inşa etme imkânı bahşeder. Ramazan Ayı, geçmişten ders çıkarma ve tecrübeleri artırarak devam ettirmeyi...

İnsanlar, dindarlarda dâhil manevi dinamiklerini kaybettikleri zaman, acının yüksek olduğu bir durumu yaşadıklarında, travmatik bir durum ile karşı karşıya kalırlar. Bu acıyı giderememe halinde ise bu travmatik durum giderek ağırlaşır ve psikomatik semptomları açığa çıkarır. Modern dünya manevi dinamikleri yok...

Gazze’de devam eden soykırım aynı zamanda Türkiye’nin geleceğini de belirleyici bir pozisyon taşıyor. Hamaset üzerinden yapılan açıklamalar bir gerçekliğe dönüşmedikçe hem Türkiye ve hem de Lideri güvensizlik durumu ile karşı karşıya kalacaktır. Bu durum Türkiye’nin Ortadoğu üzerine tasarladığı ekonomik ve...

Nüfus olarak iki milyara yakın müslüman olduğu söylenir. Elli Yedi müslüman ülkenin varlığı ifade edilir. Coğrafi olarak da büyük bir yekûn tuttuğu bilinir. Yer altı ve yer üstü zenginlikler bakımından da dünyanın geri kalanından fazla maddi bir fazlalığa sahip olduğu...

Aidiyet duygusunu tersine çeviren modern düşünce ve türevleri, dini de kendi tekeline almayı meşru kıldığı gibi bir mümeyyiz hak gibi önümüze sürmektedir. İnsanın ait olduğu temel gerçekliği bir tarafa bırakarak varlığı insana ait kılan yaklaşım tanrıcılık oyunu içinde olumsal bir...

Dört ayı geçkindir ki İsrail zulmü altında varlığını idame etmeye çalışan Gazze’nin bir ‘ahlak’ abidesi olarak var olması onu iman’ın mücessem hali olarak var kılmıştır. Her türlü zulme karşın, Hamas’a yönelik tek bir olumsuz cümle kurulmaması, yaşadıkları onca acıya rağmen...

Umarsızlığın Girdabında İnsanların Zulme Seyirci Kalması… Umarsızlığa alıştırılan insanların etrafında olup bitene karşı kayıtsız kalmasının eleştirel bir tutumla ele alınmasının taşıdığı ahlaki zaafın gayriahlâkî bir zemini doğurmasının getirdiği sosyolojik kırılmayı anlamak giderek zorlaşmaktadır. İnsanlar umarsızlaştırılıyor. Bencilliğin giderek çoğalan karakteri ile...

Unutmak ve hatırlamak arasında insan kalmanın yöntemini bulabilmek insanlığının farkındalığını aramakla eş değer bir olguyu işaret eder. Unutmaya yönelik olumsuzlayıcı ilahi bilginin varlığı hatırlamanın önemini gösterir. Vahyin zikir/hatırlama ile tanımlanması hatırlamanın, hatırlatmanın ve hatırlatıcı bir rol üstlenmenin doğru konumunu işaret...

Filistin Özgürleşmenin Yöntemini Öğretiyor -kendin ol, özgürleş ki kurtuluşa eresin- Aksa Tufanı sonrası Filistin halkının gösterdiği muhteşem direniş, söz ve eylemlerinden yansıyanlara bakıldığı zaman insanlara/insanlığa büyük bir ders vermektedir.  Bu ders ise; kişinin yaptığı eylemlerin bizatihi sorumluluğunu üstlenmesi ve salt...

Yeryüzünde ilk kez bu kadar taammüden çocuk katlederek insanlığın geleceğine dair bir tasavvur geliştirilmektedir. Her ne kadar Firavun benzer bir durumu İsrail oğullarına yönelik uygulamaya yönelmişse de bu durum sınırlı bir zeminde gerçekleşmekteydi. Ve bir ırka yönelik bir olguyu işaret...

Kimlik, bir insanın olmazsa olmazı olarak işlevsel bir özelliğe sahip olduğu gibi kişinin durduğu yeri, karakterini ve davranış kalıplarını da belirler. İnsanlar, kimlikleri ile tanınırlar… Alt kimlikler de ana kimliğin yanında belirleyici bir fonksiyon icra ederler. Hatta çoğu kez, alt...

Aksa Tufanı sadece Filistin’de değil şüphesiz bütün dünyada bir cephenin varlığını ihsas eyledi. İsrail ve destekçileri bir tarafa, Filistinliyi savunan vicdanlı insanlar bir tarafa bir cephe oluştu. Bu cephe hukukla vicdan ölçekli olduğu kadar ahlak ölçülü bir zemine sahip olarak...

Hak Geldi Batıl Zail Oldu Başlığa aldığım ayet, vahyin inişiyle birlikte bütün putperestliklerin sona erdiğini, hakikatin gerçeğin yerini aldığını belirtir. Yani beşeri kurgusal gerçeklik hakikatin gerçekliğine yerini terk eder. Şirk toplumunun savunduğu bütün inanç ve değerlerin bir karşılığının olmadığının ayan...

Aksa Tufanı ve Filistin Direnişi Değişimin Mihveri… Yeni bir dünya sistemine doğru bir sürükleniş söz konusuydu. Bu dünya sisteminin üç saç ayağı vardı. İlki şehir devletler teorisi içinde küresel dünya sisteminin kurulması ve elit bir küresel gücün belirleyiciliği altında yeni...

7 Ekim’de Gazze’de başlayan İsrail katliamı ile birlikte bir İsrail sorunu yaşadığımız gün gibi aşikâr… İsrail katliamı ve vahşeti ile birlikte birçok kavram yeniden ele alınmayı bekler hale gelmiştir. Çünkü mevcut kavramların bu saldırı ile birlikte içinin kof olduğu apaçık...

7 Ekim’de başlatılan ‘Aksa Tufanı’ saldırısı ile başlayan süreçte meydana gelen gelişmeleri yeniden anlamaya çalışmak önemlidir. Bu anlama girişimi bize nasıl bir yol haritası çıkarmamız gerektiği konusunda da yardımcı olacaktır. Önümüzde çok güçlü zannedilen ve devlet olma vasfı ile gururlanan...

    Çaresizlik, insanın hiçbir şey yapamama halinin dışa vurumu üzerine kişide meydana gelen ruhsal yetersizlik halinin meydana getirdiği derin yalnızlığın ruhu germesi ve acıyı doruğa ulaştırmasıdır. Tabi ki çaresizliğin birden fazla katmanı vardır: ekonomik çaresizlik, iktisadi bir durumu işaret...

Tek dünya sisteminden çoklu dünya sistemine geçiş süreci yaşanırken, ortaya çıkan jeopolitik stratejiler uğruna küçük ölçekli ve büyüme istidadı taşıyan savaşlar çıkarılmaktadır. Ukrayna Rusya savaşı ve İsrail’in Gazze’de uyguladığı soykırım buna örnek iki olgudur. ABD kendi liderliğini yok edecek bir...

    Bir ayı geride bıraktık, İsrail Saldırılarının Gazze’yi yok etmeye çalıştığı bir zaman diliminde… Meselenin Gazze ile sınırlı olmadığının anlaşıldığı bir zamanda ise iş işten geçeceği gibi daha büyük bir mezalim ile karşı karşıya kalınacaktır. Ortadoğu sınırlarının yeniden çizildiğinin...

  Gazze, büyük bir vahşet ve katliam ile karşı karşıya; tarihin en büyük vahşeti, katliamı uygulanmakta, sivil insanlara yardım elinin uzatılmasına imkân tanınmamakta ve saldırılar gece gündüz sürdürülürken, sivil insanların can kaybı ise giderek artmakta iken katliamdaki en büyük pay...

Bugün sözün bir anlamının ve değerinin kalmadığı bir dünyada yaşıyoruz. Eylem ise sözü geride bırakarak hakikati en yüksek perdeden ifadeye kavuşturan bir özellik kazanmaktadır. Söz ve eylem bütünlüğü hakikatin tecellisi bakımından önem arz ederdi… Bugün ise söz ayartıcı bir özellik...

Gazze’deki son olaylar, bize modern dünyanın ürettiği bütün değerlerin tepetaklak yerle yeksan olduğu ve o değerler sadece ‘modern batılı’ için geçerli olduğudur. Evrensel değerler yalanı bütün çıplaklığı ile ortaya çıkmıştır. Bir değer üretildiği yerin temel özelliğini taşır. Adalet ve hakkaniyet...

Hamas, Son saldırısı ‘Aksa Tufanı’ ile İsrail’le birlikte bütün dünyaya şu mesajı verdi: İsrail’in büyüklüğünü öyle gözünüzde büyütmeyin, ileri teknoloji, ileri bilim vesaire kendinizi dev aynasında görmeyin; bir gariban gelir ve senin bütün tekniğini darmadağın ediverir. Hayalini kurduğun yüksek teknolojinin...

Son iki yüz yıla damgasını vuran parçacı yaklaşımın kendine has artıları olmakla birlikte bugün açıkça görüldüğü üzere yetersizliği açıkça kendisini göstermektedir. Her parçacı yaklaşımın kendi içinde bir eksiği, bir zaafı ve bütünden kopuşu işaret ettiği için yeterliliği sağlayamadığı gibi sorunlu...

Aile, toplumun en küçük birimi olarak tavsif edilmektedir. Aile, toplumun en küçük birimi olmakla birlikte toplumun temelini de inşa eden bir kurumu işaret eder. Toplumsallığın ilk öğrenildiği bir kurum olarak aile, kültürel tevarüsü sağlayan ve ilk terbiye okulu olması hasebiyle...

İnsanın kendisini bir şeye ait hissetmesi, ona ruhen, aklen, kalben ve bedenen ait olduğunu idrak ederek buna uygun davranışlar sergilemesini beraberinde taşıması demektir. Allah’a aidiyetimiz ise birden fazla noktada öne çıkarılması gereken temel bir konuyu işaret eder. Varlığımızı O’na borçlu...

Tekebbür, bir hadsizlik örneğidir. Kişinin kendisine ait olmayan bir şey için böbürlenmesi, tekebbür etmesi, üstünlük taslaması, tam bir hamakat örneğidir. O yüzden bütün kibirli insanlar birazda hamakat sahibi olanlardır. Burada kibir, müstağniliği ve bir ihtiyaçsızlığı içinde barındırdığı için yeterli bir...

Modern düşüncenin müslüman zihni hegemonyası altına almanın getirdiği sınırlar içinde İslam’a muhatap olmanın kimliği konusunda da bir karmaşa meydana getirmiştir. Erkek, kadını muhatap kılarak İslam’a göndermede bulunuyor. Kadın, erkeği muhatap kılarak İslam’a göndermede bulunuyor. Fert, Cemaati muhatap kılarak İslam’a göndermede...

  Modern dünya bir şov dünyasıdır.  Modern düşünce göstergeler üzerinden bir okuma gerçekleştirdiği için her şeyi görsel bir şova dönüştürme konusunda ileri adımlar atmaktadır. Şov dünyası, aynı zamanda rol model oluşu da beraberinde taşıdığı için modern görüş açısından önemli bir...

İndirgeme, modern düşüncede yalın bir şekilde anlaşılmasını sağlamaya matuf olarak olay, olgu veya durumu izaha yönelmektir. Özellikle, indirgeme, açıklamayı belli ve sınırlı bir alanla sınırlandırarak açıklamayı mümkün kılmaya yarar. İster bilimsel bir durumu, ister felsefi bir olguyu açıklama babında daraltılmış...

  Modern insan, kadim inanç ve kültürden bağımsızlaşarak kendi beninin sahibi olarak varlık kazandığı için kendi krallığını oluşturmakta pek mahir olmuştur… Aşkınlığın her türlüsünü reddederek kendi aşkınlığını içkinliğin tahtında var kılarak mevcudiyetini aşikâr ederek kendi iktidarını koruma altına almıştır. Bu...

  İçinde yaşadığımız çağ, kişilerin aldatılmasını beraberinde taşıyan bir olgusal zemine sahiptir. Bu zemini işaret eden ise; kurgu ve yapaylığı ontik bir zemin üzerinden inşa etmesidir. Aslında aydınlanma, aklı, düşünmenin merkezi karakteri olarak ilan ederek, akıl dışında kalan alanlarda da...

  İslam, kendisine sığınan her insanı, barış içinde varlığını idame edecek koşullara sahip olabilmesinin imkânlarını sunar… Tek istisnai durum ise o sığınan kişinin, başkasının canını yakması, malına zarar vermesi, kanını dökmesi halinde gerekenin yapılacağıdır. Yani sığınan kişi, eğer bir başkasına...

  Düşüşün ve Sürülüşün Hikâyesi… Anlamın en temel göstereni, insan ve yeryüzü macerası bağlamında ortaya konacak olan yorumlamadır. İnsan, yeryüzü ve yaşam merkezli bir yorum ile anlam dediğimiz hikâye açığa çıkar. Hikâye diyorum, çünkü anlam bir hikâye üzerinden şekillenmektedir. Belirli...

  Fransa, batı açısından önemli bir ülkedir. Batı aydınlanması bağlamında da önemli bir yere sahiptir. Batı düşüncesi ve gelişim evreleri bakımından da yeri tartışılmazdır. Fransız kültürü belirleyici bir pozisyonu elinde tutmaya devam etmektedir. Bugün bile hala Fransız entelektüel hayat öne...

  Akla vurgu, modern düşüncenin ve bu düşüncenin etkisindeki bütün düşüncelerin ortak paydasıdır. Aklı ile diğer varlık türlerinden farkını ortaya koyan insan, sorunlarını ve sorumluluklarını da aklı ile tayin etmekten kaçınmamaktadır. Bu yeni durum modern durum olarak tesmiye edilmiştir. Buradaki...

Kurban, yakınlık ifade eden bir kelimedir. Yakınlığa yönelik bir eylemliliğin adı olarak Kurban, ilk insan ve O’nun çocuklarının hikâyesinde açığa çıkar. Habil Kabil öyküsünde Kurban’ın kabulünü sağlayan psikolojik vasatın sahicilik/samimiyet üzere olması gerektiği bedihidir. İlk yakınlığın ürettiği kıskançlık üzerinden kardeş...

Çağdaş insanın unuttuğu temel kavramlardan biride Muttaki Kul kavramıdır. Çağdaş insan, muttaki olmayı, bir düşüklük ve özgürlüğüne yönelik bir tehdit olarak görmektedir. Aynı şekilde kul olmayı, köle olmakla özdeş kıldığından dolayı da özgürleşmeyi kul olmaktan kurtuluş olarak tanımlamaktadır. Modern düşüncede...

  Modern çağın en mümeyyiz vasıflarından biride hız çağı oluşudur. Haz, hız ve kaos zemininde süregiden bir yaşamın izdüşümleri gözlemlenmeye başlandı. Haz ve hız, kişinin başının dönmesi için yeterli sebepleri üretmeye devam etmektedir. Kaos, hızın ve hazzın farklı tonlarının birbiri...

Çağdaş kavramını bugün yaşayan insana sıfat olarak düşündüğümüzde de müslüman, bugünü yaşayan kişi olarak betimlenir. Bu betimlemenin bizatihi kendisinin akla düşürdüğü sorular ve bu sorulara verilen cevapları çağrıştırır. Günümüzü belirleyen ve nefes aldığımızda bu nefesin ruhunu veren kültürün neliği meselesi...

  İkinci tur seçimde geride kaldı ve Tayyip Erdoğan yeniden seçildi. Elbetteki onu seçenler büyük bir sevinç yaşadı. Kaybedenler ise üzüntülerini gidermek için kendilerine göre mazeretler ürettiler. Bu her zafer ve mağlubiyette ortaya çıkan olgusal gerçekliklerdir. Ama müslüman farklı davranmayı...

Her seçim zamanı insanın bir tercih olduğu hatırlanır ve tercihi etkileme adına akla gelen her hokkabazlık yapılmaya başlanır. İster milletvekili seçiminde ister cumhurbaşkanı seçiminde olsun, insanları etkileyecek sözler verilmeye başlanır ve bir şekilde onu etkileyecek şeylerin yapılmasına dair kesin sözler...

  Seçim bitti ve büyük bir hayal kırıklığı kendini gösterdi. Tarafların hiçbiri neredeyse umduğunu bulamadı. Ama en büyük hayal kırıklığı bazı istatistik yapan zevatta meydana gelmesi gerekir ki buna ihtimal da yok gibi… Araştırma kurumlarının bir kısmı doğruya yakın bilimsel...

Yaşamın sürekli parçalara ayrıştırılarak onu kontrol altına alan iktidar heveslisi güçlü bir lobinin var olduğu açıktır. Yoksa son üç yüz yılın gelişimini açıklamakta zorlanacağımız da kaçınılmazdır. Sürekli daha küçüğüne doğru bir seyir izleyen bilimsel çalışmalar, kabadan inceye yönelen akış ve...

Müslümanların kendilerini tanımlamaları, kendilerini tanımaları için elzemdir. Müslüman fert olarak İslam dinine aittir. Toplum olarak da Müslümanların cemaatinin bir ferdi olarak ona aidiyet kesbeder. Müslümana, Müslümanlarla olan ilişkisinin niteliğini de İslam kendisine bildirmekte ve öğretmektedir. Dolayısıyla Müslümanlar, kiminle nasıl ve...

Modern dönemde Müslümanların en temel sorunu temsiliyet sorunudur. Çünkü modernleşme ile birlikte neredeyse bütün İslam Coğrafyasının tümünde İslam, iktidar olma gücünü kaybetmiştir. Eğitim, modern eğitimin lehine gelişmiştir. Eğitimin sonucunda Müslümanların temel sorunları çoğalmaya başlamıştır. Müslümanların kimliklerinde ciddi tahribatlar meydana gelmiştir....

Leyle-i Kadir olarak betimlenen ve Müslümanların ilham kaynağı olan bir gecenin özelliğinin Kuran’ın indirildiği bir gece oluşu ile birlikte mümine ilham ve yol gösterici boyutu olduğunu dikkatle gündeme taşımak elzem olmuştur. Bir gecenin ehemmiyeti onda inen vahyin kendisidir. Yoksa herhangi...

  İnsanlıktan nasibi olmayanlar, emanetimiz olan küçük bir kıza kıydılar. Kilis’te iki gün kayıp olan Suriyeli 9 yaşındaki yavrumuz Gina’nın cansız bedeni, evlerinin yan sokağında bir su kuyusunda bulundu ve Perşembe günü toprağa verildi. Evinde iftarını yapmanın heyecanıyla çıktığı okulundan...